Video
Radi se o ubojnim sredstvima čije skladištenje i prevoz je zabranjen Otavskom konvencijom, koju je Crna Gora potpisala u oktobru 2006. godine.
Na osnovu Zakona o slobodnom pristupu informacijama, iz Ministarstva unutrašnjih poslova, na čijem je čelu sada ministar Sergej Sekulović, novinarima je dostavljena dokumentacija koja potvrđuje da su sporne mine skladištene uprkos što je to bilo zabranjeno Otavskom konvencijom. Ovaj resor skinuo je oznaku tajnosti sa tog slučaja.
Tokom 2015. godine o problemu postojanja ovih mina obaviješten je i tadašnji ministar unutrašnjih poslova Raško Konjević.
Da je Konjevića 2015. godine obavijestio o zabranjenim minama potvrdio je i Milovan Joksimović, šef Odsjeka za neeksplodirana ubojna sredstva (NUS). Joksimović je istakao da mu Konjević nikada nije odgovorio.
Novinari su kontaktirali i Konjevića, koji nije želio zvanično da govori kad je u pitanju nedozvoljeno skladištenje protivpješadijskih nagaznih mina.
Vlasnik kompanije „Polieks” Slavko Vujisić potvrdio je da je u februaru ove godine iz magacina MUP-a u podgoričkom naselju Rogami ta firma preuzela protivpješadijske mine i da ih je uspješno delaborisala.
Novinari su imali uvid u dokumentaciju koja pokazuje da Stalna misija Crne Gore u Beču godinama nije informisala Ujedinjene nacije (UN) i Organizaciju za evropsku bezbjednost i saradnju (OEBS) da posjeduje te zabranjene protivpješadijske mine.
Prema ovoj dokumentaciji, diplomatskim putem nijesu dostavljani tačni izvještaji, koji su ovjeravani pečatom i potpisom ovlašćenih državnih izvjestilaca.
Bivša crnogorska vlada tokom 2014. godine objavila je na svom zvaničnom sajtu dokumentu kojem piše da Vojska Crne Gore ne posjeduje protivpješadijske mine zabranjene Konvencijom, niti na teritoriji države postoje fabrike za njihovu proizvodnju. Navedeno je bilo i da su sve uskladištene mine koje potpadaju pod definiciju mina zabranjenih Otavskom konvencijom uništene.
Prema podacima do kojih su došli novinari, nakon što je potpisana konvencija na teritoriji Crne Gore postojalo je najmanje 195 komada tih zabranjenih minskoeksplozivnih sredstava, koja su do oktobra 2008. godine bila u magacinima Specijalne antiterorističke jedinice (SAJ), a nakon toga relocirana u magacinski prostor MUP-a u podgoričkom naselju Zagorič.
Mreža za istraživanje organizovanog kriminala i korupcije – LUPA godinama je istraživala ovaj slučaj. Novinar je još u oktobru 2018. godine poslao pitanja Ministarstvu unutrašnjih poslova, na čijem je čelu tada bio ministar Mevludin Nuhodžić, međutim, odgovor te institucije do kraja mandata tog ministra nije stigao.
Pitanja su 2018. godine upućena i Ministarstvu odbrane, na čijem čelu je tada bio ministar Predrag Bošković. U odgovoru te institucije saopštili su da je Crna Gora potpisnica Otavske konvencije, da se oslobodila protivpješadijskih mina koje su u njenom vlasništvu i da je preuze la obavezu da preko svoje teritorije ne vrši njihov transport.
Preporučeno
Držanje protivpješadijskih mina zabranjeno je Krivičnim zakonikom Crne Gore, čiji član 433 glasi: „(1) Ko protivno zakonu, drugim propisima ili pravilima međunarodnog prava proizvodi, kupuje, prodaje, uvozi, izvozi ili na drugi način nabavlja ili daje drugom, drži ili prevozi oružje čija je proizvodnja ili upotreba zabranjena ili sredstava za njegovu proizvodnju, kazniće se zatvorom od jedne do pet godina. (2) Službeno ili odgovorno lice koje naredi ili omogući da pravno lice vrši djelatnosti predviđene u stavu 1 ovog člana, kazniće se zatvorom od jedne do osam godina”.
