Video
To su Pobjedi saopštila dva izvora, od kojih je jedan bivši ministar unutrašnjih poslova, pozivajući se na procjenu vladinih resora iz 2016. i 2017. godine.
Sada je brojka nešto veća, imajući u vidu da je nakon 2020. godine bio povećan broj upisa u državljanstvo Srbije, ali i izostanak odjava prebivališta -rekli su izvori Pobjede. Prebivalište i državljanstvo su uslov za upis u birački spisak Srbije.
KONTROLA BEOGRADA
Podatak da najmanje 80 hiljada građana Crne Gore ima duplo biračko pravo kao i prebivilašte u Srbiji, znači da zvanični Beograd suštinski pravi izborni inžinjering u Crnoj Gori.
To je gotovo 15 odsto od ukupnog broja birača ili čak 25 odsto od prosječnog broja izašlih, ako se pretpostavi da na izbore izlazi oko 70 odsto upisanih birača.
Imajući u vidu da je prošle parlamentarne izbore riješilo nekoliko hiljada glasova razlike, jasno je da su izborni mehanizmi u rukama Srbije, koja odbija da sarađuje sa vlastima u Crnoj Gori na brisanju duplih birača.
Pobjeda je već objavila da je Cemi prvi otkrio postojanje duplih birača u biračkom spisku Herceg Novog i Nikšića uoči lokalnih izbora u tom gradu 2021. godine na nivou 10 odsto, ali je angažman te NVO i državnih organa potpuno stao nakon što je Ministarstvo unutrašnjih poslova, pozivajući se na mišljenje Agencije za zaštitu ličnih podataka, obustavilo rad na otkrivanju nezakonito upisanih birača.
Procjene Cemija bile su da duplih birača, potencijalno, samo u Srbiji ima od 50 hiljada do čak 80 hiljada. Taj broj u BiH, entitetu Republika Srpska, znatno je manji, ali doseže i do nekoliko hiljada. Prema saznanjima Pobjede, MUP raspolaže konkretnim dokazima o postojanju najmanje 3.500 dvostruko upisanih birača, ali MUP Srbije nije pozitivno odgovorio na zahtjeve za provjeru tih lica.
Očito je: vlast Aleksandra Vučića ne želi da ispusti iz ruku jedan od instrumenata uticaja na politička dešavanja u Crnoj Gori. Postojanje duplih birača u Srbiji, koji glasaju u Crnoj Gori, snažno favorizuje ostatke nekadašnje koalicije „Za budućnost Crne Gore“, što uključuje DF, SNP, Ujedinjenu Crnu Goru, Pravu Crnu Goru, ali i donekle i Pokret „Evropu sad“.
Srbija i Bosna i Hercegovina su, pozivajući se na zaštitu ličnih podataka, odbile da sarađuju sa Crnom Gorom kada je u pitanju taj problem, dok crnogorski MUP – koji je nadležan za kontrolu biračkog spiska – ne pokazuje namjeru da riješi taj gorući problem, pozivajući se na kontroverzno uputstvo Agencije za zaštitu ličnih podataka?!
Postojanjem desetina hiljada birača koji imaju dvojno prebivalište dovedena je u pitanje i regularnost prošlih lokalnih izbora kao i predstojećih predsjedničkih izbora.
PARTIJE NEZAINTERESOVANE
Da birački spisak nije ažuriran i tačan, ukazuje i analiza CDT koji je upro prstom u partije koje nijesu protekle dvije i po godine pokazale interesovanje da se taj problem riješi. Nažalost, takva inicijativa nije došla ni iz suverenističkih partija.
U analizi CDT-a navodi se da „problem nije u samom biračkom spisku već u neažurirnom registru prebivališta građana Crne Gore, odnosno u legislativi koja reguliše ovu problematiku“.
Ova neažurnost se reflektuje na birački spisak na dva načina: prvo, značajan broj građana nije ispunio svoju obavezu i nije prijavljivao promjenu prebivališta, odnosno nije prijavljen na stvarnoj adresi na kojoj živi. Budući da je adresa prebivališta osnova za određivanje biračkog mjesta, često se dešavalo da biračko mjesto bude kilometrima daleko od stvarnog prebivališta, što izaziva konfuzije i probleme u toku izbornog dana.
Pobjeda je objavila da je u biračkom spisku Crne Gore 17. januara bilo, prema podacima MUP-a, 543.175 birača, što je za preko tri hiljade više nego na parlamentarnim izborima 30. avgusta 2020. godine, kada ih je bilo 540.026. Imajući u vidu da u Crnoj Gori zvanično, prema podacima Monstata, ima 618 hiljada stanovnika, ispada da je broj birača u odnosu na broj stanovnika čak 88 odsto.
Ta ogromna nesrazmjera između broja birača i broja stanovnika, koji su se gotovo izjednačili, ukazuje da birački spisak nije tačan niti ažuriran. Evropski standard je da taj odnos bude 70 odsto.
RAST NAKON REFERENDUMA
To se posebno odnosi na birački spisak u Crnoj Gori nakon 2006. godine i obnove državnosti, kada je do 2023. godine porast biračkog tijela u odnosu na stanovništvo s biračkim pravom bio gotovo 13 odsto.
Na referendumu 2006. godine bilo je upisano 484.718 birača, a sada ih ima 543.175 što znači da je broj birača za 17 godina porastao za čak 60 hiljada. Taj podatak je zapanjujući imajući u vidu da je, prema podacima Monstata, državu u posljednjih 25 godina napustilo čak 140.000 građana, od toga većina u posljednjih 17 godina.
Kao rezultat ovog porasta broja birača imamo pojedine opštine sa većim brojem birača nego stanovnika, njih pet, dok većina ostalih opština ima između 85 i 100 odsto biračkog tijela u odnosu na broj stanovnika što navodi na zaključak da birački spiskovi ne predstavljaju stvarnu sliku biračkog tijela Crne Gore.
Dupli birači se pokazali na lokalnim izborima
Da je situacija sa duplim biračima alarmantna, svjedoče i informacije sa terena sa posljednjih lokalnih izbora 23. oktobra prošle godine koji govore o ulascima velikog broja birača sa teritorije Srbije na prelazu Dobrakovo na dan izbora. Njih su, prema podacima M portala, sa biračkim spiskovima dočekivali popovi Srpske pravoslavne crkve i slali na odgovarajuća odredišta.
Preporučeno
Analize izbora u Podgorici pokazuju i nagli priliv birača sa strane u periodu od 18 do 19 časova, što je, kako mnogi analitičari ocjenjuju, posljedica organizovanog dovođenja ,,duplih birača“ kojima su troškove putovanja platile stranke stare parlamentarne većine.
