Video
Iz CGES su istakli da je puštanje u rad podmorskog kabla krajem 2019. godine uticalo i na povećanje interesovanja za dodjelom prekograničnih prenosnih kapaciteta i na ostalim granicama Crne Gore, tako da su prihodi po ovom osnovu na granicama sa Srbijom, Bosnom i Hercegovinom i Albanijom u prošloj godini iznosili 6,98 miliona eura.
“Završetak i komercijalna upotreba podmorskog energetskog kabla između Crne Gore i Italije, kao jednog od najznačajnijih infrastrukturnih projekata u oblasti energetike, je i više nego opravdala očekivanja u prošloj godini. Uzimajući u obzir ostvarene rezultate svih dosadašnjih alokacija prenosnih kapaciteta, možemo u potpunosti biti zadovoljni. Povećanje interesovanja od strane učesnika na tržištu električne energije za dodjelom prekograničnih prenosnih kapaciteta dovelo je do značajnog povećanja prihoda po ovom osnovu”, kazali su Pobjedi iz CGES-a.
Prihodi
Iz ove elektroenergetske kompanije su ocijenili da je u konačnom, realizacijom ovog projekta, elektroenergetski sistem Crne Gore postao stabilniji, pouzdaniji i otporniji na velike poremećaje, a istovremeno se poboljšao kvalitet usluge i snabdijevanja potrošača u primorskom i sjevernom dijelu Crne Gore, čime je sigurnost sistema podignuta na znatno viši nivo.
“Od 28. decembra 2019. godine kada je počela komercijalna upotreba kabla, pa do sredine decembra prošle godine, prihod CGES-a po osnovu alokacije prekograničnog kapaciteta sa Italijom iznosi 4,61 milion eura, odnosno u prošloj godini 4,59 miliona eura”, rekli su iz CGES-a.
Iz kompanije je navedeno i da se efekti rada energetskog kabla ogledaju i u podatku koji se odnosi na ukupne prihode od alokcija prekograničnih kapaciteta na svim granicama do 15. decembra prošle godine, koji su u odnosu na planirane premašeni za 46 odsto.
“Svaka nova interkonekcija ima uticaj na elektroenergetski sistem iz više aspekata. Puštanje u rad podmorskog kabla uticalo je na povećanje interesovanja za dodjelom prekograničnih prenosnih kapaciteta i na ostalim granicama Crne Gore, iz razloga direktne veze tržišta električne energije zemalja Evropske unije (EU) sa tržištima jugoistočne Evrope”, istakli su iz CGES-a.
Predstavnici CGES-a su dodali da su prihodi po ovom osnovu, na granicama sa Srbijom, Bosnom i Hercegovinom i Albanijom, do 15. decembra prošle godine iznosili 6,98 miliona eura dok su u 2019. godini bili 3,73 miliona eura. CGES, kao operator prenosnog sistema, odgovoran je za prekograničnu razmjenu električne energije na svim granicama Crne Gore, uključujući i razmjenu po podmorskom kablu.
“Od puštanja podmorskog kabla u rad, razmjena sa Italijom, uključujući tranzit preko našeg sistema, u brojkama bi izgledala ovako: ukupno je uvezeno 986.224,7 MWh, dok je izvezeno 1,54 miliona MWh”, precizirali su iz CGES-a.
Kapacitet
Ukupan kapacitet podmorskog kabla iznosi 600 MW, od čega po osnovu ugovora između CGES-a i italijanske Terne, kompanija CGES raspolaže sa 200 MW.
“Što se tiče bolje valorizacije kabla, CGES je izgradnjom 400 kV dalekovoda od Lastve do Čeva stvorio sve pretpostavke za maksimalnu valorizaciju podmorskog kabla sa kapacitetom od 600 MW”, kazali su iz CGES-a i poručili da ova kompanija intenzivno radi na završetku 400 kV dalekovoda „Čevo-Pljevlja“, a u toku su i aktivnosti na razvoju interkonektivnih veza sa Srbijom i Bosnom i Hercegovinom.
Puštanjem u rad podmorskog kabla, Crna Gora je postala energetsko čvorište regiona i dio evropske energetske zajednice povezujući se sa energetskim sistemom Italije i Zapadne Evrope. Time je Crna Gora postala energetska spona Zapadnog Balkana sa EU.
Podmorski energetski kabl između Crne Gore i Italije je projekat koji prevazilazi crnogorske granice i uvršten je na zvanične liste projekata od značaja za EU i Energetsku zajednicu. Ukupna dužina kabla iznosi 455 kilometra, od čega je dužina podmorskog dijela kabla 433 kilometra. Ugovor o povezivanju Italije i Crne Gore energetskim kablom potpisan je sredinom novembra 2010. godine, a cjelokupna vrijednost projekta procijenjena je na oko 1,1 milijardu eura. Energetska veza jednosmjerne struje, omogućava Italiji i Crnoj Gori da razmjenjuju energiju u oba smjera, inicijalno u kapacitetu od 600 MW, a potom 1200 MW, kada se realizuje i drugi kabl, čije je je polaganje predviđeno u narednim godinama.
TS Lastva
Podsjećamo i da trafostanica (TS) Lastva predstavlja čvorište preko kojeg je prenosni sistem Crne Gore povezan sa konvertorskim postojenjem u Lastvi i dalje sa podmorskim kablom između Crne Gore i Italije. TS Lastva, puštena je u privremeni rad 2018. godine, a početkom 2019. godine, puštena je u trajni pogon. Izgradnja ove TS i dalekovoda od 400 kv bili su preduslovi za puštanje podmorskog kabla u komercijalni rad. TS Lastva, i dalekovodi Lastva – Čevo i Čevo – Pljevlja projekti su kompanije CGES kojim naša prenosna mreža postaje dio Transbalkanskog elektroenergetskog koridora. Transbalkanski koridor ima za cilj da poboljša uslove za prenos električne energije i na taj način omogući dalju integraciju tržišta električne energije, kao jednog od prioriteta evropske energetske politike.
Preporučeno
Transbalkanski koridor je skup elemenata prenosnog sistema električne enerije na 400 kV naponskom nivou, koji će omogućiti bolje međusobno energetsko povezivanje Crne Gore, BiH i Srbije, kao i njihovo povezivanje sa neposrednim okruženjem.
