U Crnoj Gori, prema posljednjim podacima Fonda PIO ima 129.581 penzionera. Ipak, iako se penzije u našoj državi redovno isplaćaju, sadašnji penzioni sistem je neodrživ. Za isplatu penzija država je Fondu PIO samo u protekloj godini nadomjestila više od 108 miliona eura. Isti manjak fonda, biće nadomješten iz državne kase i u ovoj godini.

Kako su iz Fonda Pio kazali za portal Standard, za isplatu penzijskog i invalidskog osiguranja za 11 mjeseci 2017. godine obezbijeđeno je 367,34 miliona eura, od čega iz izvornih prihoda 258,95 miliona eura ili 70,49 odsto, a iz državnog budžeta 108,39 miliona eura ili nepunih 30 odsto.

Reforma penzionog sistema je neophodna, toga su svjesni i u Fondu PIO.

“Vlada Crne Gore je prepoznala ovaj problem i u tom smislu angažovala eksperte Svjetske banke koji su izvršili detaljnu analizu penzijskog sistema Crne Gore i dali određene preporuke koje će, u daljem postupku, biti razmatrane i usaglašavane u cilju njihove implementacije u zakonska rješenja. Fond PIO Crne Gore podržava aktivnosti koje se sprovode na ovom planu i smatra da će iste doprinijeti pravičnosti i održivosti, odnosno smanjenju deficita penzijskog sistema”, saopštili su nam iz Fonda.

Ovo neće biti prva reforma penzionog sistema u Crnoj Gori. Prva je stupila na snagu još 2004. godine, a nastavljena kroz izmjene zakona iz 2010. godine. Cilj obje reforme je bio produžavanje radnog vijeka radno sposobnog stanovništva, sprečavanje ranog izlaska sa tržišta rada i ulaska u penzioni sistem, kao i kreiranje sistema koji će obezbjeđivati siguran, održiv i adekvatan prihod u starosti.

Međutim, efekti obje reforme penzijskog sistema su značajno umanjeni.

“Efekti reformi su umanjeni zbog uvođenja povoljnijih uslova za penzionisanje među kojima su i osiguranici koji rade na radnim mjestima na kojima se staž osiguranja računa sa uvećanim trajanjem”, objasnili su u fondu PIO.

S obzirom da penzioni sistem u Crnoj Gori nije samoodrživ, već da država mora da nadomijesti veliki novac, Svjetska banka je jasno poručila da se što prije sprovede reforma i da se ograniči prijevremeno penzionisanje na osnovu raznih vrsta politika i poveća zaposlenost starijih radnika.

“Kada je riječ o ograničavanju prijevremenog penzionisanja na osnovu dugog radnog staža, trebalo bi raditi na ukidanju mogućnosti prijevremenog penzionisanja na osnovu godina staža i treba osnažiti mjere prevencije i rehabilitacije kao rješenja „ranog upozorenja“, kojima se izbjegava skupa deaktivacija starijih radnika. Vrste radnih mjesta koji imaju pravo na beneficirani radni staž treba ograničiti na kategorije za koje je to neophodno na osnovu rizika po zdravlje ili odgovornosti za druge ljude, u čemu treba uključiti specijalistu medicine rada i definisanje vrste radnih mjesta umjesto zanimanja”, zaključili su u Svjetskoj banci.

Da li će nova reforma doprinijeti da penzioni sistem u Crnoj Gori bude samoodrživ biće poznato u narednom periodu, do tada minus Fonda PIO biće ‘pokrivan’ iz budžeta.