Video
Kako su saopštili iz PKCG, prema riječima Ksenije Đukanović, samostalne savjetnice u Sektoru za obrazovanje i kvalitet Privredne komore, osnovni cilj seminara bio je da polaznike informiše o najvažnijim izazovima sa kojima se susreće privreda prilikom primjene odredbi ovog zakona.
”Predavač, dr Milan Lakićević, redovni je profesor Ekonomskog fakulteta Univerziteta Crne Gore, a kao gostujući predavač je angažovan i na Ekonomskom fakultetu u Banja Luci. Autor je više od 60 naučnih i stručnih radova, kooautor dvije knjige i učestvovao je u izradi velikog broja projekata i studija koje je realizovao Ekonomski fakultet. Član je Savjeta za visoko obrazovanje i predsjednik revizorskog odbora Elektroprivrede Crne Gore”, navela je Đukanović.
Profesor Lakićević je bio član Radne grupe koja je pripremila tekst ovog zakona i dugi niz godina se bavi problemima korporativnog upravljanja.
Zakon o privrednim društvima je jedan od najvažnijih zakona kojim se omogućava transponovanje kompanijskog prava EU u naše nacionalno zakonodavstvo. Donijet je 2020. godine i zamijenio prethodni Zakon koji je sa izmjenama i dopunama primjenjivan od 2002. godine.
”Riječ je o sistemskom zakonu koji uređuje sva bitna pitanja u vezi sa osnivanjem, registracijom, organizacijom, upravljanjem, restrukturiranjem i prestankom privrednih društava. Ovaj zakon, zajedno sa Zakonom o računovodstvu, Zakonom o reviziji i Zakonom o preuzimanju akcionarskih društava čini regulatorni okvir korporativnog upravljanja u Crnoj Gori”, rekao je Lakićević.
Primjena u praksi je vrlo brzo pokazala i određena ograničenja ovog zakona. Ona su uglavnom vezana za nedovoljnu normiranost određenih oblasti, prvenstveno u dijelu društava sa ograničenom odgovornošću, ali i u vezi sa registracijom i načinom funkcionisanja CRPS.
”ZoPD je moderan zakon koji inkorporira savremena rešenja i u najvećoj mjeri omogućava harmonizaciju našeg kompanijskog prava sa pravom EU. Primjena ovog zakona otvara brojna pitanja i nedoumice, što će u budućem periodu nametnuti potrebu njegove izmjene i dopune. U kojoj mjeri će ovaj zakon ispuniti potrebe i očekivanje privrednika, presudiće vrijeme koje je pred nama”, kazao je predavač.
Prema njegovim riječima, bilo koji tekst zakona nije u mogućnosti da predvidi sve moguće situacije u materiji koju reguliše, tako da je i u ovom slučaju jedan dio materije ostao nedovoljno normiran i zahtijeva donošenje alternativne regulative, prije svega podzakonskih akata.
Zakon o privrednim društvima uspostavlja osnovni regulatorni okvir korporativnog upravljanja u Crnoj Gori. Za razliku od prethodnog zakona, koji je kao svoju osnovu koristio anglosaksonsko pravo, novi ZoPD u osnovi preuzima Statut evropske kompanije i odredbe direktiva kompanijskog prava EU. U pogledu definisanja privrednih društava primjenjuje se romanski princip, a u sistem korporativnog upravljanja uvodi tzv. Mješoviti model, odnosno ostavlja sloboda privrednim subjektima u pogledu izbora jednodomnog ili dvodomnog modela korporativnog upravljanja.
”Ovaj okvir mora biti upotpunjen primjenom najboljih opšteprihvaćenih standarda korporativnog upravljanja, koji zajedno sa imperativnom zakonskom regulativom stvaraju sistemski ambijent za efikasno i savremeno korporativno upravljanje. Imperativne norme koje propisuje država i kojima pokušava urediti materiju vezanu za kompanijsko pravo, nijesu same po sebi dovoljne za stvaranje efikasnog sistema korporativnog upravljanja. Reklo bi se da je to potreban, ali ne i dovoljan uslov. Poštovanje tržišnih pravila i najboljih standarda korporativnog upravljanja mora da bude trajno opredjeljenje kontrolnih i upravljačkih struktura u korporacijama”, izričit je Lakićević.
Prema njegovim riječima, Crna Gora je u okviru pregovaračkog poglavlja 6 – kompanjsko pravo učinila značajan iskorak, i zakonodavni okvir u najvećoj mjeri harmonizovala sa pravom EU.
”Kada je u pitanju Zakon o privrednim društvima moglo bi se reći da su u njegovoj primjeni najbolji rezultati ostvareni u finansijskom sektoru, zatim u društvima koja pripadaju elektroenergetskom sektoru, kao i sektoru trgovine kada se radi o srednjim i velikim pravnim licima”, smatra Lakićević.
Preporučeno
Privredna komora naredni seminar organizuje 17. novembra na temu: „Uloga i značaj Odbora za reviziju u privrednim društvima“. Predavač će biti prof. dr Branislav Radulović, senator Državne revizorske institucije (DRI).
