Video
Dodatnu težinu cijelom slučaju daje činjenica da su novu NVO 18. avgusta 2026. godine osnovali Vladimir Nikaljević, Srđa Pavlović i Nikola Vujačić, prema informacijama Pobjede, bez znanja i saglasnosti većine dotadašnjeg članstva STEGA-e. Većina članova nije donijela odluku o osnivanju ovog udruženja niti je dala saglasnost da se u njegovom punom nazivu i javnom predstavljanju koristi prepoznatljivo ime STEGA.
Takav potez posebno je sporan jer su samo 12 dana ranije, 6. avgusta, članovi STEGA-e bili zajedno na Cetinju, na obilježavanju 230 godina od donošenja istorijske Stege. Zajedno su se poklonili moštima Svetog Petra Cetinjskog u Cetinjskom manastiru, a potom se okupili na guvnu ispred Manastira, sa kojeg su poslali poruku o nacionalnom jedinstvu i nesalomljivom duhu Stege i Crne Gore. Prema informacijama Pobjede, većinski dio članstva tada nije bio upoznat da Nikaljević, Pavlović i Vujačić pripremaju osnivanje posebnog udruženja u čiji će naziv unijeti ime zajedničke inicijative.
Ministarstvo je, odgovarajući na pitanja Pobjede, saopštilo da je rješenjem od 19. avgusta 2026. godine novo udruženje upisano u Registar pod rednim brojem 11733. Istovremeno, u istom registru od 12. septembra 2022. godine, pod rednim brojem 10496, već postoji posebno udruženje čiji je puni i jedini naziv „STEGA”.
Iako u Ministarstvu tvrde da su formalni nazivi dvije organizacije različiti i da je prilikom upisa pravilno primijenjen član 13 Zakona o nevladinim organizacijama, njihov odgovor jasno razgraničava ono što je registrovano od načina na koji se novo udruženje predstavlja u javnosti.
Skraćeni naziv nije upisan
Zakonom je propisano da nevladina organizacija može imati i skraćeni naziv, ali samo ako je on određen njenim statutom. Upravo taj uslov Nikaljevićevo udruženje nije ispunilo.
„Udruženje ‘Strategija za evropsku i građansku Crnu Goru–Stega’ u svom Statutu nije odredilo skraćeni naziv, koju mogućnost je imalo saglasno članu 13 stav 6 Zakona”, navodi se u odgovoru Ministarstva broj 01-055/26-1648/2 od 24. septembra 2026. godine.
Ministarstvo potom izričito ukazuje da nevladine organizacije u pravnom prometu imaju obavezu da koriste samo naziv pod kojim su registrovane. Iz odgovora proizlazi da novo udruženje ne može iz punog naziva izdvojiti riječ „Stega” i koristiti je kao svoj zvanični ili skraćeni naziv, jer takav naziv nije utvrđen Statutom niti je kao skraćeni naziv upisan u Registar.
Drugim riječima, „Strategija za evropsku i građansku Crnu Goru – Stega” i „STEGA” nijesu dva naziva iste organizacije. Prvi je puni registrovani naziv novoformiranog udruženja, dok je drugi puni registrovani naziv ranije osnovane NVO iz Nikšića.
Za korišćenje neregistrovanog naziva kazna do 800 eura
Obaveza korišćenja registrovanog naziva nije samo formalno pravilo. Članom 42 Zakona o nevladinim organizacijama propisano je da će se novčanom kaznom od 500 do 800 eura kazniti nevladina organizacija ako u pravnom prometu koristi naziv pod kojim nije registrovana, što zakon neposredno vezuje za član 13 kojim je uređena zaštita naziva.
Za isti prekršaj predviđena je i novčana kazna od 30 do 100 eura za odgovorno lice u nevladinoj organizaciji. To znači da bi korišćenje samostalnog naziva „STEGA” u pravnom prometu, umjesto punog naziva „Strategija za evropsku i građansku Crnu Goru – Stega”, moglo predstavljati prekršaj, jer skraćeni naziv „STEGA” nije određen Statutom niti je pod tim nazivom novo udruženje registrovano.
Ministarstvo će upozoriti novo udruženje
Posebno je značajno što Ministarstvo priznaje da je za način javnog predstavljanja novoformirane organizacije saznalo iz medija. Na pres-konferenciji je saopšteno da je „STEGA registrovana kao nevladino udruženje”, iako iz zvaničnog rješenja i Statuta proizlazi da naziv „STEGA” samostalno ne pripada tom udruženju.
„Sa predmetnim slučajem upoznati smo iz medija”, naveli su iz Ministarstva i najavili da će udruženje „Strategija za evropsku i građansku Crnu Goru – Stega” upoznati sa obavezom dosljednog pridržavanja Zakona i sopstvenog Statuta, „kako bi se obezbijedila pravilna upotreba registrovanog naziva u javnom i pravnom prometu”.
Ovakav odgovor znači da registracija punog naziva u kojem se nalazi riječ „Stega” ne daje novoosnovanoj organizaciji pravo da se javnosti obraća samo kao „STEGA”. Upravo je taj naziv od 2022. godine registrovani identitet drugog udruženja. Ministarstvo, dakle, nije utvrdilo prepreku za upis dužeg, formalno različitog naziva, ali jeste potvrdilo da njegovo skraćivanje na „STEGA” nema uporište ni u registraciji ni u Statutu novoformirane NVO.
Slučaj zato ne otvara samo pitanje zakonite upotrebe naziva već i legitimiteta odluke da se nova NVO osnuje bez znanja i saglasnosti većine dotadašnjeg članstva STEGA-e, svega 12 dana nakon njihovog zajedničkog skupa ispred Cetinjskog manastira. Odgovor Ministarstva odnosi se na formalnu registraciju i korišćenje naziva, ali ne daje odgovor na pitanje ko je i na osnovu čijeg mandata odlučio da se pod imenom koje je javnost vezivala za šire članstvo formira posebno udruženje.
Preporučeno
