Video
To je pitanje koje je portal Standard upućivao SDT-u , na koje nikada nijesmo dobili odgovor, iako zbog kompleksnosti slučaja postoji javni interes da upravo ovo Tužilaštvo informiše javnost o detaljima ovog postupka.
Kritička misao i istraživačko novinarstvo su očigledno postali prijetnja po aktuelnu vlast, a Specijalno državno tužilaštvo sredstvo za disciplinovanje urednika, medija, koji se posljednih dana targetiraju i stavljaju u kontekst organizovanog kriminala.
Za to vrijeme u fiokama ovog Tužilaštva predmeti, poput SKY prepiske u kojoj pripadnici škaljarskog kriminalnog klana dogovaraju nabavku jurišnih pušaka za potrebe crkve Srbije, skupljaju prašinu.
Portal Standard će narednih dana objaviti tekstove, o brojnim temema, koje smo pokretali u minulom periodu isključivo radi javnog interesa, a za koje nikada nijesmo dobili odgovore nadležnih instittucija. Iako je razlog jasan, ti slučajevi, bez obzira na bitnost, po svemu sudeći nijesu na listi prioriteta SDT-a.
Jedan od prvih velikih predmeta odnosi se na šokantnu SKY ECC komunikaciju između članova škaljarskog klana, koji govore o naručivanju velikih količina oružja – i to, kako tvrde, “na zahtjev crkve”. U porukama se pominje i “oružani otpor” koji je trebalo da bude organizovan u slučaju da ishod izbora 30. avgusta 2020. godine ne bude povoljan za prosrpske partije koje su, prema tim navodima, imale podršku Crkve Srbije.
100 KALAŠA ZA CRKVU SRBIJE
U jednoj od poruka člana grupe piše:
“Crkva finansira nabavku za NK, traže mi 100 kalaša… da budemo spremni ako ne prođe kako treba.”
Ovo je samo jedna od poruka iz niza komunikacija koju su Europol i partnerske službe bezbjednosti dešifrovale, a koja je objavljena 23. avgusta 2022. godine. Ove prepiske u medijima otkrivaju, kako su navodni pripadnici kriminalnog klana, sveštena lica i njima bliske osobe provodili tri ljetnja mjeseca u pripremi avgustovskih izbora.
U istim prepiskama spominju se i imena sveštenih lica i posrednika između crkvenih struktura i pripadnika klana, a jedan od pomenutih aktera navodno je blizak tadašnjim funkcionerima SPC u Crnoj Gori. U transkriptima se govori i o planovima “da ne izađu živi” oni koji bi “spriječili narodnu volju” — što jasno sugeriše da je postojala ideja o izazivanju ozbiljnog oružanog sukoba ukoliko izbori ne donesu promjenu vlasti.
R.M. sa Cetinja, pripadnik OKG „Škaljari“, koji je u međuvremenu ubijen, u periodu od šestog juna 2020. do kraja septembra iste godine poslao je čak 11.315 poruka u „SKY ECC“ komunikaciji pod šifrom “4BM573, B40B01W”. Službe bezbjednosti su utvrdile da je R.M. sve poruke razmjenjivao sa Nikolom Dedovićem, rođenim bratom Igora Dedovića, jednog od vođa Škaljarskog klana, koji je ubijen u Atini 19. januara 2020. godine, zajedno sa svojim bliskim saradnikom Stevanom Stamatovićem.
U analizama „SKY ECC“ prepiski službe bezbjednosti, između ostalog, bilježe sljedeće:
„1. 24.06.2020. R.M. informiše Dedovića da mu je „crkva” (SPC) tražila nabavku 100 komada jurišne puške „AK-47 Kalašnjikov”, u cilju organizovanja oružanog otpora (ne precizira se koji događaj zahteva oružani otpor – radna pretpostavka – u slučaju nepoželjnog ishoda na predstojećim opštim izborima u Crnoj Gori / ukoliko mirni protesti ne ishoduju poželjnim razvojem događaja).
R.M. navodi da je dio saznanja pribavio od lica Knežević Mitar (blisko lice OKG „Škaljari”), a na osnovu činjenice da je brat Knežević Mitra svešteno lice Knežević Ostoja“.
Mitar Knežević je bio dio grupe srpskih ekstremista koja se, pod pokroviteljstvom predsjednika Opštine Nikšić Marka Kovačevića, spremala da „brani“ Cetinjski manastir tokom ustoličenja mitropolita Joanikija, 5. septembra 2021. godine. Knežević je rođeni brat protojereja-stavrofora Ostoje Kneževića, ličnoga sekretara Joanikija Mićovića. Ostoja je godinama bio nastojatelj Sabornog hrama u Nikšiću, a nakon izbora Joanikija Mićovića za mitropolita, preselio se na Cetinje i sada u Eparhiji crnogorsko-primorskoj ima trostruku službenu ulogu: lični sekretar Mićovića, zatim, umjesto Gojka Perovića, namjesnik arhijerejskoga protoprezviterijata (obuhvata sve parohije na teritoriji Prijestonice) i paroh 2. parohije cetinjske.
Uprkos ovoj šokantnoj prepisci, sa kojom je SDT upoznat već više od tri godine, iz ovog Tužilaštva se ne bave ovim sadržajem, niti o istom obavještavaju javnost. Nije poznato da li je iko iz crkvenih struktura, niti iz bezbjednosnih organa, saslušan po ovom osnovu. Javnost, stoga, s pravom postavlja pitanje: zašto institucije koje promptno reaguju kada su u pitanju novinari i slobodni mediji — ostaju nijeme kada se u transkriptima pominje crkva i oružje?
DVOSTRUKI ARŠINI TUŽILAŠTVA
Danas, dok SDT priprema saslušanja urednika pojedinih slobodnih crnogorskih medija, jasno se vidi selektivnost u radu tužilaštva. Kada novinari pišu tekstove koji se ne dopadaju političkim strukturama na vlasti, reaguje se odmah. Ali kada se u javnosti pojave dokazi o mogućoj saradnji između crkve i organizovanog kriminala, vlada zlokobna tišina.
Ova šutnja nije samo pitanje neefikasnosti, to je poruka. Poruka da su crkveni i politički interesi iznad zakona, dok je istraživaćko novinarstvo i sloboda riječi i dalje mete sistema.
Ako su navodi iz Sky aplikacije istiniti, to znači da su pojedinci iz crkvenih struktura zajedno s kriminalnim klanovima planirali naoružani otpor u srcu Crne Gore — plan koji je zemlju mogao gurnuti u građanski sukob. Takve tvrdnje u svim demokratskim državama moraju biti predmet ozbiljne istrage, jer se ne radi o običnom krivičnom djelu, već o potencijalnom pokušaju destabilizacije države.
Preporučeno
Ipak, ni nakon višegodišnjeg ćutanja nema ni najave da će SDT otvoriti predmet o povezanosti SPC i škaljarskog klana.
