Video
Savjet za građansku kontrolu rada policije, preporučio je Upravi policije i Ministarstvu unutrašnjih poslova (MUP) Crne Gore da se odmah prekine praksa javnog objavljivanja video zapisa policijskih akcija kako bi se obezbijedila zaštita ljudskih prava i osigurao visok stepen zaštite privatnosti i pretpostavke nevinosti a što je u skladu sa praksom policija država sa tradicijom u demokratiji i u demokratskom nadzoru.
Preporučeno
Savjet je postupao po pritužbi građanina V.P. koji se zatražio provjeru primjene policijskih ovlašćenja pri hapšenju njegovog sinovca N.P, 16. maja 2018. godine, u Baru. V.P. je ukazao na postojanje video snimka na kojem je javno prikazano hapšenje njegovog sinovca N.P. On je, ističući neprimjerenost snimka, iznio “da samo treba uzeti u obzir aktuelnu situaciju sa više hiljada pokradenih eksponata iz Narodnog muzeja Crne Gore na Cetinju i zamisliti situaciju eventualnog hapšenja odgovornih i onih koji su prisvojili te eksponate. V.P. se zapitao kako bi bilo da na njihovim leđima nižu eksponate”.
{youtube}xxJOtvaoJGA{/youtube}
Od Uprave policije je zatraženo da detaljno informiše o radnjama koje je, 16. maja 2018, preduzela prema građaninu N.P. i da direktor Uprave policije dostavi stručno i profesionalno objašnjenje potrebe i razloga da se snimljeno hapšenje javno objavi a naročito momenta kada se broje novčanice i postavljaju na leđa uhapšenog lica, a Savjet uputi na utemeljenje navedenog postupanja Uprave policije.
“Uprava policije djelimično je, odgovorila na zahtjev da dostavi profesionalno objašnjenje potrebe i razloga da se snimljeno hapšenje javno objavi. Uprava policije u odgovoru Savjetu je informisala ‘da snimanje policijskih akcija nije zakonom zabranjeno, te se, samim tim, isto može izvršiti kad god je riječ o akciji ovog tipa izvedenoj pod takvim okolnostima da sami čin snimanja akcije ne ugrožava njenu efikasnost. Pored ovoga, navodi se u dopisu Uprave policije, ‘ni objavljivanje snimka nije eksplicitno zabranjeno te je Uprava policije mišljenja da takvi snimci mogu služiti samo kao dokaz transparentnosti i zakonitosti rada policijske organizacije’. S iznijetim u vezi, Uprava policije je navela ‘da brojanje novčanica na licu mjesta predstavlja samo fiksiranje materijalnog dokaza da je novac u tačno određenom iznosu i oduzet od ovih lica te da potiče iz krivičnog djela zbog kojeg su i lišeni slobode'”, navodi se u saopštenju Savjeta.
Na temelju pažljivog pregleda video snimka Savjet je konstatovao da nijesu prepoznati momenti/elementi prekoračenja ovlašćenja u smislu upotrebe prinude kao i da su građani prema kojima su preduzimana policijska ovlašćenja postupali po svim izdatim naredbama pa nije bilo potrebe i osnova da se prema njima primjenjuju sredstva prinude.
Savjet je svjestan potrebe i namjere Uprave policije i MUP Crne Gore da javnost Crne Gore proaktivno i što detaljnije informišu o naporima policijskih službenika u sprovođenju i primjeni zakona i osiguranju bezbjednosti građana. Savjet prema takvom pristupu MUP Crne Gore ima podržavajući odnos.
“Međutim, primjena policijskih ovlašćenja u svakom trenutku mora biti profesionalna pa i javno objavljivanje snimljenih policijskih akcija mora imati jasno pravno utemeljenje i obrazloženu svrhu. Uprava policije kod građanske kontrole rada policije nije u razumnoj mjeri pojasnila pravni osnov i svrhu odluke da se pojedini segmenti snimljenog hapšenja građanina N.P. javno objave. Uprava policije nije jasno ukazala Savjetu na pozitivni pravni propis koji daje pravo i obavezu Upravi policije da, u svrhu obavještavanja javnosti, vrši objavljivanje video snimaka koji su nastali tokom provođenja policijskih akcija (hapšenja, pretresanja i slično). U postupku pred Savjetom nije problematizovana potreba Uprave policije da snima svoje operativne akcije. Naprotiv, snimanje istih može biti višestruko korisno ali u potpunosti problematizuje njihovo javno objavljivanje, posebno onda kada se istima prikazuje privatni ambijent i postoji mogućnost da dođe do identifikacije lica, kršenja prava na privatnost i pretpostavke nevinosti”, smatraju u Savjetu.
Savjet je ocjenio da javno objavljeni video zapis, u konkretnom slučaju, je nesrazmjeran i prevazilazi nivo, potrebu i kvalitet objektivnog informisanja javnosti o aktivnostima i rezultatima rada MUP Crne Gore.
“Javno objavljivanje snimljenog hapšenja građanina N.P. predstavlja povredu prava. Objavljivanje konkretnog video zapisa predstavlja kršenje prava na privatnost i pretpostavku nevinosti građanina N.P. koji je lišen slobode a o čijoj će se odgovornosti odlučivati u kasnijim fazama krivičnog postupka čime je afirmisana prezumcija krivice. Prepoznajući i podržavajući posvećenost ministra unutrašnjih poslova, Mevludina Nuhodžića, u sprovođenju reforme Policije, Savjet ga poziva da neodložno naloži da se unaprijedi, u MUP Crne Gore, profesionalna pažnja u vezi sa zaštitom ličnih podataka građana i njihovog neovlašćenog korišćenja”, zaključuju u Savjetu.
