U Crnoj Gori u posljednjih sedam godina ubijeno 19 žena

Zvaničnih podataka o broju femicida nema jer sudovi nemaju preciznu statistiku, potvrdila je Radiju Slobodna Evropa (RSE) Marija Raković iz podgoričkog Višeg suda.

Evropska komisija je u Izvještaju o napretku Crne Gore za 2023. navela da je veoma zabrinjavajući problem trend rasta broja femicida i to što je sudska praksa za nasilje nad ženama veoma blaga.

Podaci Centra za ženska prava pokazuju da je od februara 2017. do januara ove godine bilo 15 slučajeva femicida dok je RSE pretragom sudskih spisa i medija je došao do podataka o 19 ubijeni žena.

Kazne su neujednačene – od 12 do 40 godina zatvora – i, ako se tako može reći, idu u korist ubicama, kaže za RSE bivši predsjednik Ustavnog suda, Blagota Mitrić.

“Dvanaest godina je za mene ne niska, nego preniska kazna. Prema mom sudu, većina tih ubistava izvršena je na svirep način i iz niskih pobuda, što je najteže krivično djelo, pogotovu ako je žrtva žena. To bi trebalo da bude otežavajuća okolnost naročito ako je ubica muškarac”,  ocjenjuje Mitrić.

Ubijene žene

Veru Drobnjak (49) profesoricu iz Podgorice i njenog maloljetnog sina ubio je iz pištolja januara 2024. suprug, penzionisani policajac Mileta Drobnjak (52), a potom izvršio samoubistvo.

Branku Petrović (47) iz Herceg Novog ubio je juna 2022. hicima iz puške njen bivši suprug Bojan Rašović.

Osuđen je na 20 godina zatvora za teško ubistvo sa umišljajem, pred podgoričkim Višim sudom. Sudija Igor Đuričković je naveo da je Rašović ubistvo “izvršio u stanju bitno smanjene uračunljivosti” i izrekao mu obavezno liječenje i čuvanje u kotorskoj psihijatrijskoj bolnici.

Zumritu Nerda (27) je nevjenčani suprug Dalibor Nikolić (33) tukao dva dana, od čega je podlegla povredama januara 2022.

Osuđen je na 12 godina zatvora za nasilje u porodici. Presuda Višeg suda nije pravosnažna. Sudija Veljko Radovanović je zaključio da iako je Nikolić trudnu Zumritu satima tukao palicom i šakama “nije namjeravao da je ubije”.

Edisu Škrelja (36) je oktobra 2021. u Petnjici na sjeveru Crne Gore, tupim predmetom povrijedio suprug Ahmed Škrijelj (50) nakon čega je podlegla povredama. On je izvršio samoubistvo.

Šejlu Bakija (19) je ubio bivši nevjenčani suprug Ilir Đokaj (28) ispred roditeljske kuće u Tuzima, septembra 2021.

Osuđen je 40 godina zatvora u Višem sudu 15. aprila. Presuda nije pravosnažna.

Ivanu Premović (39) iz Berana ubio je pred djecom novembra 2020. iz pištolja suprug, policajac, Puniša Premović (47).

Viši sud mu je izrekao mjeru obaveznog psihijatrijskog liječenja i čuvanja u psihijatrijskoj bolnici u Kotoru, što je potvrdio Apelacioni sud oktobra 2022.

Ljiljanu Simić (54) kanadsku državljanku 3. septembra 2020, su prema optužnici ubili “na podmukao način i iz koristoljublja” Radomir Delić i Zoran Marić (47), sa kojim je bila u emotivnoj vezi.

Marić je osuđen na 40 godina zatvora, a Delić oslobođen presudom podgoričkog Višeg suda od Aprila 2023. Presudu je osam mjeseci kasnije poništio Apelacioni sud i naložio ponovno suđenje.

Dušanku Jocović (25) je decembra 2019. u Novom Sadu ubio bivši momak Dejan Dabović iz Herceg Novog.

Sudija Ivana Josifović, iz Novog Sada ga je osudila na doživotni zatvor “zbog teškog ubistva iz bezobzirne osvete”. Nakon što je Dabović tražio da u Crnoj Gori izdržava kaznu, Viši sud u Podgorici je “priznao presudu i osudio ga na 40 godina” jer u crnogorskom zakonu nema doživotnog zatvora.

Savicu Krivokapić (68) iz Cetinja je decembra 2019. ubio sin Pavle Krivokapić (47).

Osuđen je na 20 godina zatvora za “ubistvo na svirep način”, nakon sklapanja sporazuma sa tužiocem 31. januara 2021. On je majku, piše u optužnici, odveo u šumu, više puta je predmetom udarao po glavi i tijelu, stavio joj metalnu kantu preko glave, nastavljajući da je udara dok nije nastupila smrt.

Kristinu Raičević (18) iz Nikšića, učenicu srednje škole, ubio je septembra 2019. maloljetni N.B. (15).

Podgorički Viši sud mu je odredio tri godine vaspitne mjere upućivanja u ustanovu zavodskog tipa. Presuda nije pravosnažna. Sutkinja Vesna Kovačević navela je u presudi da je N.B. sa umišljajem ubio Raičević nakon što je, pripremio nož i namamio je da taksijem dođu do mjesta gdje je 24 puta ubo nožem.

Senku Striković (64) iz Nikšića ubio je u maju 2019. sin, policajac, Rajan Striković i izvršio samoubistvo.

Anastaziju Lašmanovu (30), ukrajinsku državljanku i direktoricu više preduzeća, ubio je, sa 16 uboda oštricom, maja 2018. u Kotoru njen partner Arsenije Stanović (22).

Osuđen je na 12 godina zatvora, ali presuda nije pravosnažna. Sudija Katarina Padalica nije prihvatila optužnicu o ubistvu na podmukao i svirep način.

Sanju Radinović (52) je hicima iz pištolja ubio emotivni partner Sreten Boljević (55) u Podgorici marta 2018., nakon čega je izvršio samoubistvo.

Duriju Pojatić (78), profesoricu u penziji, ubio je oktobra 2017. bratanić Emir Sarvan (39).

Osuđen je na 20 godina zatvora. Sudija Višeg suda Vesna Moštrokol izrekla mu je obavezno liječenja i čuvanja na psihijatriji zbog smanjene uračunljivosti u trenutku ubistva. Po optužnici on je na svirep način s umišljajem ubio tetku tako što je, nakon udaraca, ugušio držeći joj šakama zatvorene nos i usta.

Milicu Nikolić (84) ubio je suprug Rade Nikolić (89) u Kotoru a potom izvršio samoubistvo, maja 2017.

Dudu Sokolaj (27) ubio je nožem februara 2017., nevjenčani muž Nedžat Beriša i izvršio samoubistvo.

U slučajevima Fate Beslimi (74) i Gordane Dašić (84) djela su kvalifikovana kao ubistvo iz koristoljublja dok se ubistvo Galine Bernevek (52) dogodilo zbog neriješenih imovinskih odnosa. Kazna u slučaju Beslimi je bila osam godina a za Bernevek osam godina i pet mjeseci i one su nepravosnažne. Kazna za ubistvo Dašić je po 40 godina za dva izvršioca.

Riječ pravnika

Mitrić smatra da je kazna od 12 godina premala a da kaznu od 40 godina treba izricati u izuzetno teškim okolnostima jer je, kako kaže, ona teža od smrtne.

“Ako počinilac ubistva star 20 ili 30 godina ode u zatvoru sa kaznom od 40 godina – život mu je prošao u najtežim okolnostima. Sa trideset godina kazne bi bar imao čemu da se nada od ostatka života. Sa kaznom od 40 bukvalno je osuđen da umre u zatvoru”, ocjenjuje Mitrić.

Mitrić smatra da na određivanje kazne mogu da utiču i nekakvi lični razlozi.

“Prateći sve te slučajeve i našu krivično pravnu zbilju, odnosno ko je sve uhapšen u posljednje dvije tri godine iz vrha pravosuđa, čini se da su to sve bile, kako bi narod rekao, mutne rabote kod određivanja visine kazne”, smatra Mitrić.

Crna Gora je ukinula smrtnu kaznu u junu 2002. izmjenom krivičnog zakona, a jedan od motiva je bio prijem u Savjet Evrope.