Među njima su se našli Kovid-19, potpuno zatvaranje, karantin, krug podrške, antimasker, slogan „Životi crnaca su važni” i druge.

Upotreba riječi pandemija skočila je za 57.000 odsto u odnosu na prošlu godinu, kažu iz Okfordskog rječnika.

– Ne pamtim da je ijedna godina u pogledu engleskog jezika bila slična makar i slična ovoj – kaže predsjednik Okforskog rječnika Kasper Gratvol.

Tim u Oksfordu je, prema njegovim riječima, zabilježio je stotine važnih novih riječi čija je upotreba rasla kako je godina odmicala, a svaka od njih zaslužuje da bude riječ godine.

– Iako je ovako nešto nezapamćeno, pomalo je ironično – godina koja nas je ostavila bez teksta donijela je nove riječi kao nijedna druga – istakao je Gratvol

Kako vijesti utiču na jezik

Svi jezici evoluiraju, a tempo evolucije doživio je naglo ubrzanje ove godine, ocijenio je urednik u BiBiSiju Amon Rajan.

– U vrijeme digitalnih medija nove riječi ulaze u masovnu upotrebu brže nego ikada. Pandemija je na svjetlost dana izvukla već poznate riječi kao što je koronavirus, ali i stvorila neologizme poput naziva bolesti Kovid-19. Ono što još više iznenađuje je kako su vijesti uticale na korišćenje novih riječi i izraza – navodi Rajan. 

Slogan pokreta „Životi crnaca su važni”, koji se koristio i prije smrti Džordža Flojda, doživio je ekspanziju kao nikada prije.

– Međutim, vijesti su takođe uticale na to da se korišćenje riječi Bregzit smanji za 80 odsto, iako se on sada nalazi u najkritičnijoj fazi, koja je, nažalost, u senci drugih događaja – ističe Rajna.

Koronavirus i zdravlje: Nove pandemije prijete svijetu

Izdavači Oksfordskog rječnika kažu da su koristili kvantitativna mjerenja da bi utvrdili kakva je aktuelna slika upotrebe engleskog jezika.

– Primijetili smo se da su se pojavile nove riječi, kao i da su neke riječi koje su već bile korišćene kroz istoriju ponovo ušle u upotrebu, a engleski jezik se brzo razvio kako bi održao korak sa događajima koji su obilježili godinu – navode.

Oni su ove riječi podelili u nekoliko oblasti.

Jezik pandemije koronavirusa

Riječ koronavirus se koristi od šezdesetih godina prošlog vijeka, ali su je do sada upotrebljavali „uglavnom medicinski stručnjaci”.

Međutim, od aprila ove godine to je postala „jedna od najčešće upotrebljavanih riječi u engleskom jeziku”, ali ju je u maju prestigao naziv bolesti koju ovaj virus izaziva – Kovid-19.

Od marta, mnogo se češće koriste i riječi poput maske, rukavice, medicinska oprema, krug podrške, dostavljači, radnici koji su prvi na udaru i slično.

Izrazi poput stavljanje maske, antimasker i šejmovanje zbog nenošenja maske neke su od „negativno obojenih riieči koje oslikavaju stavove prema nošenju maski”.

Riječ superprenosilac, koja datira još iz sedamdesetih godina prošlog vijeka, počela je masovno da se koristi u oktobru, kada je koronavirus pokucao na vrata Bijele kuće.

Izraz ponovno otvaranje upotrebljavan je sve češće kako se ljeto približavalo.

Tehnologija i rad od kuće

Upotreba fraze “rad od kuće” od marta je porasla za oko 300 odsto.

S obzirom na to da se većina ljudi sa kolegama sastaje preko onlajn-platforme Zum, nije iznenađujuće što su ekspanziju doživjele riječi mjutovati i anmjutovati (eng. mute, unmute), koje označavaju uključivanje i isključivanje mikrofona putem kojeg se komunicira sa ostalim učesnicima sastanka.

Među izrazima čija je upotreba porasla našli su se radni odmor (eng.workcation) – čija je upotreba porasla oko 500 odsto, kao i ljeto kod kuće (eng. staycation), koje se upotrebljava 380 odsto češće nego ranije.

Društveni pokreti, internet i politika

Ovu godinu takođe je obilježio porast aktivizma, uprkos apelima za održavanje fizičke distance.

Često se mogao čuti naziv pokreta “Životi crnaca su važni”, nastao kao odgovor na ubistvo nenaoružanog crnca Džojdža Flojda u Mineapolisu.

Upotreba izraza teorija zavjere se „gotovo udvostručila između oktobra 2019. i oktobra 2020. godine”.

S druge strane, riječ Bregzit se ove godine koristila 80 odsto manje u odnosu na prošlu, a izraz kultura otkazivanja (eng. cancel culture), koji se odnosi na ignorisanje javnih ličnosti koje su uradile nešto društveno neprihvatljivo upotrebljavao se češće.

Životna sredina

Učestalost medijskog izvještavanja o klimatskim promjenama je u padu, navodi se u izvještaju.

Međutim, pojavila se nova riječ – antropauza, tj. pauza od ljudi (eng. anthropause), koja se odnosi na „globalno smanjenje putovanja i drugih oblika ljudske aktivnosti koje je rezultovalo smanjenjem zagađenja bukom i svjetlošću”.