Širi se strah od novog oružja Kremlja

Posle izbora Donalda Trampa za predsjednika SAD, Bregzita ili katalonske krize, Kremlj je optužen za miješanje u te događaje.

Sada se širi strah od novih oružja Moskve – hakera, internet “trolova” i medija koje kontroliše, ocjenjuje agencija Frans pres.

Prve optužbe su se pojavile 2016., posle hakerskih napada na servere američke Demokratske partije, a višestruko su umnožene posle izbora Trampa, s navođenjem brojnih alata korišćenih u interesima Kremlja.

Frans pres navodi da su pored “nezaustavljivih” ruskih hakera koji rade za tajne službe u okviru sajber-ratovanja sada na dijelu i televizijske reportaže, članci na internetu i viralne objave na društvenim mrežama u kojima se objašnjavaju stavovi Moskve i prikazuju manjkavosti i igra na podjele u zapadnim demokratijama.

U za sada posljednjoj epizodi sage koja je bacila sjenku na Trampovu vladu, medijska kuća RT, optužena da prenosi propagandu Kremlja u inostranstvu, primorana je da se u SAD registruje kao “strani agent”.

Nekoliko nedjelja ranije je Tviter zabranio RT i ruskoj agenciji Sputnjik da dijele sponzorisane objave, a istovremeno su Fejsbuk i Gugl obećali da će se boriti protiv “dezinformacija” iz Moskve, prenosi Beta.

Prijetnje su svepriustne – Madrid je zabrinut zbog “manipulacija” koje su tokom katalonske krize stizale iz Rusije, britanski analitičari u Bregzitu vide znake ruskog uticaja, a strah od miješanja na izbore, od Njemačke do Francuske, raste, navodi Frans pres.

Sam Kremlj odgovara da su to “histerične”, “smiješne” i “neosnovane” optužbe koje se hrane u “rusofobnoj” klimi. Za Moskvu, konkretni dokazi se još uvijek čekaju.

Shvatajući da je izgubila “medijski rat” tokom kratkotrajnog sukoba s Gruzijom u ljeto 2008, Rusija je učinila mnogo na razvijanju svoje “meke moći”.

Najviše je uloženo u razvijanje medija na više stranih jezika: televizije Raša tudej, koja je postala RT, i agencije Sputnjik.

Te dvije medijske ruke Kremlja u inostranstvu imaju zvanični cilj da predstave tačku gledišta Moskve, prije svega u spornim temama, kao što su Sirija ili Ukrajina.

“Rusija mnogo troši na rat informacijama i stalno uvodi nove igrače. U prednosti je”, rekao je za Frans pres Andrej Soldatov, glavni urednik sajta agentura.ru, specijalizovanog za obavještajne poslove.

Tokom 2014. u ruskim medijima se saznalo za još jedno, veoma tajno, oruđe uticaja – “fabriku trolova” u Sankt Peterburgu.

Zvaničnog imena Agencija za istraživanje interneta, ovo društvo, koje je prema pisanju medija povezano s obavještajnim službama, održava hiljade lažnih naloga na društvenim mrežama da bi putem njih uticalo na javno mnjenje.

U prvo vrijeme korišćeni za ciljeve unutrašnje politike, “trolovi” su, prema nekim izvorima, od 2015. preusmjereni na stvaranje nesloge u SAD, predstavljajući se kao pristalice jedne ili druge strane, čak organizujući proteste ili šireći lažne informacije na internetu.

Prema riječima eksperta za bezbjednost i istraživača na praškom Institutu za međunarodne odnose Marka Galeotija, djelovanje Kremlja tokom američke izborne kampanje nije imalo za cilj da “riješi ko će biti u Bijeloj kući” već da “nanese udarac legitimnosti američkoj vladi, njenom kapacitetu da djela i njenom jedinstvu”.

Zasad, međutim, moć ruskog uticaja i kapaciteti su ograničeni. Prema nekim američkim zvaničnicima, suma koju je Rusija potrošila na sadržaje vezane za američke izbore je minoran u odnosu na ukupno potrošena sredstva u tu svrhu.

Na primjer, Rusi su prije i posle izbora na reklamiranje postova na Fejsbuku potrošili 100.000 dolara.

Hilari Klinton i Donald Tramp su reklamiranje na toj društvenoj mreži platili 81 milion dolara. Hakeri, s druge strane, optuženi su da su napadali američku Demokratsku partiju, pokret Emanuela Makrona u Francuskoj, moćnu američku Agenciju za nacionalnu bezbjednost (NSA) pa čak i Svjetsku anti-doping agenciju.

Andrej Soldatov ipak smatra da je uspjeh Kremlja u informacionom ratu prilično ograničen.

“Operacijama nisu dobijene velike stvari. Više je stvoreno buke nego što je Moskva imala koristi od njih”, naveo je on, dodavši ipak da vjeruje da će i druge države biti navedene da u budućnosti razvijaju slične tehnike.