Video
Neurolog dr Nikolas Doer objašnjava kako razlikovati bezazlene propuste od simptoma koji zahtijevaju pregled ljekara.
Povremena zaboravnost dio je svačijeg života, ali sa godinama se mnogi pitaju da li su zaboravljeni ključevi ili ime koje im je „na vrhu jezika“ samo prolazna smetnja ili rani znak ozbiljnog problema. Zato je važno razlikovati uobičajene promjene povezane sa starenjem od simptoma koji zahtijevaju ljekarsku pomoć, prenosi Indek.hr.
Postavlja se pitanje da li se demencija može spriječiti. Dr Nikolas Doer, neurolog specijalizovan za kognitivnu i bihejvioralnu neurologiju, objašnjava za “Parade” da genetika i starenje ostaju glavni faktori rizika.
Povremena zaboravnost normalan je dio starenja, ali određene promjene u pamćenju i ponašanju mogu biti prvi znaci demencije.
„Ne može se svaki slučaj demencije sprečiti promenjenom ishranom i načinima života, ali istraživanja jasno pokazuju da kontrola promenljivih faktora rizika tokom života može da odloži veliki broj slučajeva“, kaže dr Doer.
Dodaje da promene životnih navika ne garantuju zaštitu od bolesti, ali mogu smanjiti rizik i odložiti pojavu simptoma.
Među najvažnijim navikama izdvaja brigu o zdravlju srca. Izbjegavanje gojaznosti, visokog holesterola i povišenog krvnog pritiska direktno smanjuje rizik od demencije, što je potvrdila velika studija iz 2025. godine sprovedena u 204 zemlje.
Drugi važan faktor je nepušenje, jer pušači, prema istraživanju iz 2025. objavljenom u časopisu „BMC Public Health“, imaju oko 31 odsto veći rizik od razvoja demencije.
Doktor kao važne preventivne mjere navodi i redovno vježbanje, kvalitetan san, ishranu zasnovanu na biljkama i nezasićenim mastima, ograničavanje alkohola, zaštitu sluha i vida, kontinuirano učenje i održavanje društvenih kontakata.
Postoji jasna razlika između prolazne zaboravnosti i simptoma neurodegenerativnih bolesti.
„Kako ljudi stare, može im biti potrebno više vremena da se sjete nečijeg imena ili da naučite novu vještinu, ali informacija je i dalje prisutna. Demenciju, sa druge strane, izazivaju bolesti koje oštećuju mozak i narušavaju svakodnevno funkcionisanje“, objašnjava dr Doer.
Preporučeno
Na primjer, ne treba se brinuti zbog povremenog zaboravljanja imena koje se kasnije sjetite, gubljenja ključeva ili naočara. Normalno je i da uđete u sobu pa zaboravite zašto, ali se ubrzo prisjetite, kao i da koristite podsjetnike za organizaciju ili sporije usvajate nove vještine.
