Video
Održivo korišćenje kulturnih dobara uz aktivnu ulogu u prezentaciji kulturno-istorijskog nasljeđa, predstavlja pristup u tretmanu kulturne baštine koji sa tradicionalnog modela zaštite prelazi u savremeni model upravljanja njome. Upravo ovaj model treba da obezbjedi zaštitu nepokretnog kulturnog dobra i očuvanje kulturnih vrijednosti, kao i njegovo autentično prenošenje budućim generacijama, što je već decenijama uspješna praksa širom Evrope.
Tvrđava ”Besac”, zajedno sa Virpazarom, predstavlja „kapiju“ regije Crmnica i Nacionalnog Parka Skadarsko jezero kao izuzetne prirodne cijeline. Riječ je o nepokretnom kulturnom dobru koje je je obilježilo jednu značajnu epohu u crnogorskoj istoriji.
Nakon sprovedenih istraživanja i izrade Master plana razvoja lokaliteta, “Besac” je konceptulaizovan kao vitalni doprinos lokalnoj zajednici ali i generalnoj crnogorskoj kulturnoj ponudi, uvođenjem saržaja koji su direktna veza kulture, istorije i turizma.
Shodno tome, Tvrđava je zamišljena kao “grad u gradu”, uz sadržaje koji „pričaju priču“ o prošlosti i prezentuju kulturne vrijednosti i stvaralaštvo Crne Gore. U okviru Tvrđave Besac, posjetioci imaju brojne kulturne sadržaje poput promenade „Labeatis“ koja je posvećena najstarijim lokalcima i autohtonom stanovništvu, kao vrlo bitna hipoteza za savremeno tumačanje crnogorske istorije. Promenada predstavlja stilski naziv za tu cjelinu u čijoj zoni je planiran izložbenim segment sa ciljem prezentacije istorije i legendi o samom utvrđenju ali i basenu Skadarskog jezera. Market „Vir“ – kao mjesto na kome posjetioci mogu naći proizvode i suvenire kreiranih od lokalnog stanovništva, ali i drugih autentičnih artefakata uz biblioteku odabranih naslova izdanja sa ciljem povećanja vidljivosti crnogorske kulture. Muzej vina „Besa“ koji će predstavljati omaž vinu iz basena Skadarskog jezera, obzirom na važnost Crmnice kao postojbine vina u Crnoj Gori.
Panormaska terasa „Pelican“, kao najvisočija tačka utvrđenja, ujedno je i omaž pticama iz ovog reona. Takođe, posjetioci su u prilici da posjete dvije osmatračnice, koje su opremljene panoramskim durbinima „Occlus Nord“ i „Occulus Sud“. Forum „Cermeniza“, na centralnom dijelu Tvrđave, idealan je za realizaciju kulturno-umjetničkih sadržaja – namjenskih književnih večeri, predstava i širokog spektra drugih programa iz bogatog opusa umjetnika iz Crne Gore, dok objekat „Castaneis“, čiji je naziv posvećen popularnom divljem plodu (kesten) iz okoline, obezbjeđuje sadržaje za promociju i degustaciju autentične lokalne gastronomske ponude.
Preporučeno
Na temeljima dosadašnje snažne podrške Evropske unije i Vlade Crne Gore u smislu rekonstrukcie tvrđave, kojim je obezbijeđeno očuvanje samog integriteta kulturnog dobra, Besac sa novim kulturnim sadržajima dodatno ojačava svoju aktivnu ulogu na prezentaciji istorijskih i kulturnih vrijednosti ovog lokaliteta kao i inkluziji lokalnog stanovništva u njen svakodnevan “život”, što u sinergiji sa prezentacijom crnogorskog stvaralaštva i samog lokaliteta predstavlja najbolji model valorizacije i održivog korišćenja crnogorske materijalne i nematerijalne baštine.
