Video
U izjavi za Pobjedu, Bilčik je kazao da će ,,istražiti mogućnosti za ponovno zakazivanje“ sjednice koja bi se održala u Evropskom parlamentu u Strazburu, ne precizirajući kada bi do sjednice moglo doći.
Tema sastanka, prema ranijoj najavi, trebalo je da bude razgovar o stanju pristupnih pregovora i odnosima između Evropske unije i Crne Gore.
“Želim da čestitam Skupštini Crne Gore što je konstituisala svoj dio POSP-a. Istražićemo mogućnosti za sljedeći sastanak u Evropskom parlamentu u Strazburu”, kazao je Bilčik Pobjedi.
Posljednji sastanak POSP, koji je trebao da bude održan u decembru 2022. godine odložen je, kao reakcija na odluku parlamentarne većine da usvoji sporne izmjene Zakona o predsjedniku.
Bilčik je nakon toga kazao je njegov interes kao predsjedavajućeg POSP-a da štiti evropski interes.
“A evropski interes je bio doveden u pitanje zbog toga i zato što smo vidjeli da nema smisla održati sastanak, imajući u vidu glasanje u parlamentu nedjelju prije. Zato sam odlučio u konsultaciji sa relevantnim kolegama i činiocima u evropskim institucijama da odložim POSP. Žao mi je što to moram da kažem, ali nijesam imao izbora, morao sam da odložim sastanak. Što će se sljedeće desiti – to zavisi od crnogorskih političara”, rekao je tada Bilčik.
Godinu kasnije, sjednice POSP-a nema ni u najavi.
Prema mišljenju člana delegacija i poslanika EP Tomislava Sokola, to što je na čelu parlamenta Andrija Mandić, kao neko ko otvoreno podržava Rusiju, predstavlja izazov u izgradnji daljeg povjerenja između Evropskog parlamenta i Skupštine Crne Gore.
Govoreći o sjednici POSP-a koja je u decembru 2022. godine otkazana, Sokol ističe da je to bio jedini logičan potez.
“Nije tajna da smo mi u Evropskom parlamentu sporni zakon smatrali protivnim načelima vladavine prava. U govoru koji sam održao na plenarnoj sjednici nedugo nakon otkazivanja sastanka, upozorio sam na to da srpska hegemonistička politika doprinosi destabilizaciji susjednih država i da se to najjasnije vidi u Crnoj Gori gdje je, protivno preporukama Venecijanske komisije, od strane prosrpske većine u Skupštini izmijenjen Zakon o predsjedniku”, kazao je Sokol.
Podsjećajući na taj period, europarlamentarac kaže da je bilo očigledno da je Crna Gora zapala u ustavnu krizu bez presedana.
“S obzirom na takav razvoj događaja, nije uslijedilo ponovno sazivanje sastanka za nastavak POSP dijaloga”, kaže Sokol za Pobjedu.
Parlamentarni odbor Evropske unije i Crne Gore za stabilizaciju i pridruživanje osnovan je u junu 2010. godine, nakon stupanja na snagu Sporazuma o stabilizaciji i pridruživanju. Čine ga po četrnaest poslanika Skupštine Crne Gore i Evropskog parlamenta, a do sada je održavan u 20 navrata.
Jaki prosrpski i proruski elementi
Odgovarajući na pitanje da li dio razloga za neodržavanje sjednice POSP-a leži u činjenici da funkciju prvog čovjeka crnogorske Skupštine obavlja lider koalicije ,,Za budućnost Crne Gore“ Andrija Mandić, Sokol kaže da je u Crnoj Gori formirana parlamentarna većina sa jakim prosrpskim i proruskim elementima.
“Srpski nacionalista koji otvoreno podržava Rusiju izabran je za predsjednika Skupštine. To svakako predstavlja izazov u izgradnji daljeg povjerenja između Evropskog parlamenta i Skupštine Crne Gore i nastavak je tendencije povratka Crne Gore u srpsku i rusku interesnu sferu”, ocijenio je.
U skladu sa navedenim, Sokol nije optimista da bi sastanak POSP-a mogao biti održan u skorije vrijeme, a kao dodatni razlog vidi i činjenicu da trenutni saziv Evropskog parlamenta ulazi u finiš uoči junskih izbora.
“Mandat devetog saziva Evropskog parlamenta privodi se kraju, a za sada nema najave da bi se do kraja njegovog institucionalnog saziva mogao zakazati i realizovati novi sastanak između EP i Crne Gore”, zaključio je Sokol.
Đukanović: To što dugo nemamo sjednicu POSP-a, govori o stavu EP prema Skupštini
Docentkinja na Univerzitetu Donja Gorica, Nikoleta Đukanović ocijenila je da je za Crnu Goru u integracionom procesu parlamentarni odbor za stabilizaciju i pridruživanje vrlo važan mehanizam, budući da razmatra sve aspekte odnosa između Unije i Crne Gore, a posebno primjenu Sporazuma o stabilizaciji i pridruživanju.
“Iako se sastaje samo dva puta godišnje, to što sjednicu nemamo tako dugo vremena, govori samo u prilog stavu Evropskog parlamenta u odnosu na stanje u crnogorskoj Skupštini. Mislim da posljednje promjene koje su utemeljene novim sazivom Parlamenta u velikoj mjeri dovode u pitanje političku volju (određenog dijela) većine kada su integracije u pitanju”, smatra Đukanović.
Ona dodaje da posljednji sastanak ambasadorke EU u Podgorici, Oane Kristine Pope i predsjednika Skupštine Andrije Mandića najbolje objašnjava reakciju samog Evropskog parlamenta.
“Mislim da je Parlamentarni odbor vrlo značajan, ali to što dolazi do prekida rada i komunikacije govori o stavu EP prema tim promjenama, ali i o sveukupnoj klimi kod aktuelne skupštinske većine kada su integracije u pitanju”, zaključuje Đukanović.
Skupština bez odgovora
Iz crnogorske Skupštine nije bilo moguće dobiti odgovor o razlozima nezakazivanja nove sjednice POSP-a.
Naime, na pitanje Pobjede o razlozima zašto i par mjeseci nakon konstituisanja i izbora predsjednika parlamenta nema naznaka novog sastanka sa predstavnicima Evropskog parlamenta, iz Skupštine nijesu odgovorili.
Preporučeno
Saziv 28. Skupštine Crne Gore konstituisan je 27. jula, dok je njen predsjednik Andrija Mandić na tu poziciju izabran 30. oktobra 2023. godine.
