“Vjerujemo da je krajnje vrijeme za strateški pogled na Zapadni Balkan”, napisali su ministri spoljnih poslova Austrije, Hrvatske, Češke, Nemačke, Grčke, Irske, Rumunije, Slovačke i Slovenije.
U pismu Borelu od 5. marta ministri tvrde da se “mnogo toga promijenilo” od posljednje rasprave o proširenju u avgustu 2019, posebno da je “došlo do dinamičnog untrašnjeg političkog razvoja u zemljama regiona”.
Učinilo se, kako se navodi, da je proces proširenja EU dobio novi zamah u proljeće 2020, kada su Sjeverna Makedonija i Albanija dobile zeleno svjetlo ministara EU da počnu pregovore o pristupanju kasnije te godine.
Međutim, proces je naišao na još jedan “kamen spoticanja” kada je Bugarska u jesen blokirala Sjevernu Makedoniju zbog neslaganja oko istorije i jezika.
Bugarski veto naštetio je i Albaniji jer članice EU na pristupanje Skoplja i Tirane gledaju “u paketu”.
Nedostatak konkretnog napretka “ide na ruku” zapadnoevropskim zemljama, posebno Francuskoj, čije je javno mnjenje postalo skeptično prema proširenju EU, posebno u svjetlu predstojećeg predsjedavanja EU Francuske u prvoj polovini 2022.
Iako je EU najveći donator i trgovinski partner Zapadnog Balkana, napori da se region približi EU su zaustavljeni zbog reformi zahtijevanih od strane Unije i nespremnosti država regiona da ih sprovedu.
“Pandemija je naglasila postojeće trendove, uključujući geopolitičke implikacije. Drugi akteri su spremni da uđu u regionalne poslove, često na našu štetu”, napisali su ministri a u vezi sa zakasnjelim i veoma kritikovanim postupanjem EU u regionu u različitim fazama zdravstvene krize zbog kovida-19.
Preporučeno
“Dok EU mobiliše velike sume za podršku regionu, drugi akteri mnogo efikasnije predstavljaju svoju pomoć i tako potkopavaju našu pouzdanost, kredibilitet i percepciju naše solidarnosti”, navelo je u pismu devetoro potpisnika.
Video