Video
Odbor se bavio sljedećim temama:
Kako je saopšteno iz Skupštine, Odbor je pozdravio podršku koju je Evropska unija pružila Crnoj Gori u postizanju njenog najznačajnijeg strateškog cilja članstva u EU.
“Imajući u vidu Rezoluciju Evropskog parlamenta o Izvještajima Evropske komisije o Crnoj Goriza 2019-2020. godinu, prioritete slovenačkog predsjedavanja Savjetu Evropske unije u 2021. godini i Izvještaj Evropske komisije o Crnoj Gori za 2021. godinu, ističe da politička volja i širok međupartijski dijalog između vlasti i opozicije ostaju suštinski važni za postizanje napretka u sveukupnom procesu pristupanja”, navedeno je u saopštenju.
Odbor pozdravlja stanje pristupnih pregovora Crne Gore, sa svim otvorenim poglavljima i tri koja su privremeno zatvorena
“Naglašava da je, u skladu sa revidiranom metodologijom proširenja, ojačan fokus na temeljne reforme u procesu evropskih integracija i da sveukupni tempo procesa pristupanja zavisi od napretka u oblasti vladavine prava, temeljnih prava, uključujući i zaštitu prava manjina, funkcionisanja demokratskih institucija i reforme javne uprave i od ekonomskih kriterijuma”, navedeno je u saopštenju.
“Podstiče obnovljene napore na planu ispunjavanja privremenih mjerila u poglavljima vladavine prava 23 i 24 i apeluje na crnogorske vlasti da se usredsrede na sljedeće: davanje prioriteta predlozima zakona koji se odnose na agendu reformi u vezi sa EU, jačanje političke posvećenosti i širokog međupartijskog dijaloga između vlasti i opozicije koji su potrebni da se deblokiraju značajni segmenti reformi u pravosuđu, kao i postizanje opipljivih rezultata i bilansa ostvarenih rezultata u oblasti borbe protiv organizovanog kriminala i korupcije i očuvanja prava nacionalnih manjina u Crnoj Gori”, dodaje se u saopštenju.
Kako su naveli, poziva aktere u Crnoj Gori da visok nivo podrške javnosti evropskim integracijama Crne Gore smatraju jasnom porukom da građani žele demokratske reforme zasnovane na vrijednostima EU.
“Poziva i evropske i crnogorske aktere da ubrzaju pregovarački proces i da iskoriste visoku podršku članstvu u EU kao platformu za dalji napredak i ubrzanu dinamiku tog procesa”, dodaje se u saopštenju.-
Imajući u vidu neophodnost sveukupnog međupartijskog i društvenog konsenzusa o budućem članstvu Crne Gore u EU, dodaju iz Skupštine, poziva na konstruktivan i inkluzivan politički dijalog izvršne i zakonodavne vlasti, kao i na posvećenost svih parlamentarnih stranaka kako bi se “prevazišla trenutna polarizacija političke scene, ojačale državne institucije i poboljšao napredak Crne Gore na putu ka EU.”
Odbor ističe da su međupartijski dijalog i funkcionalni parlament ključni za napredak Crne Gore u pristupnim pregovorima, i podstiče Skupštinu da razmotri zaostale zakonodavne inicijative koje
čekaju na parlamentarnu raspravu.
“Poziva da se u potpunosti uključe u rad Skupštine parlamentarne stranke koje ne učestvuju u punom kapacitetu, kako bi se unaprijedio proces donošenja odluka i kvalitet parlamentarne debate; poziva zakonodavnu i izvršnu vlast na unapređenje međusobne koordinacije u davanju prioriteta predlozima zakona koji se odnose na agendu reformi u vezi sa EU”, jedan je od zaključaka.
Pohvaljuje napore predsjednika Skupštine za jačanje zakonodavne i nadzorne funkcije Skupštine te, kako navode, izražava žaljenje zbog čestog korišćenja hitnog postupka pri iniciranju i usvajanju zakonodavstva
“Pohvaljuje unapređenje transparentnosti Skupštine i njene komunikacije sa javnošću; pozdravlja pozitivne promjene u vezi sa zastupljenošću žena i manjina u Skupštini i ohrabruje Skupštinu da nastavi da unapređuje zastupljenost žena u politici; pohvaljuje poboljšanje uslova za praćenje parlamentarnog rada osobama sa invaliditetom; pozdravlja realizaciju projekta „e-Parlament“ kojim se digitalizuje zakonodavni proces i podstiče Skupštinu da nastavi da unapređuje profesionalne i stručne kapacitete službe Skupštine”, stoji u saopštenju.
Odbor poziva na djelotvorno sprovođenje neispunjenih preporuka OEBS-a/ODIHR-a u vezi sa izbornim okvirom, u skladu sa evropskim standardima i najboljim praksama, te podstiče Odbor za sveobuhvatnu izbornu reformu da ispuni svoj zadatak i što je prije moguće omogući sprovođenje neophodnih zakonodavnih reformi.
Konstatuje imenovanje ambasadora Crne Gore pri Evropskoj uniji u oktobru 2021. godine.
“Ponavlja da su efikasna javna uprava i stručnost od suštinskog značaja za pokretanje neophodnih reformi, i u tom cilju ohrabruje učinkovitu depolitizaciju, optimizaciju i jačanje javne uprave, transparentne postupke imenovanja, kao i primjenu zapošljavanja utemeljenog na zaslugama i rukovodne odgovornosti; apeluje na vlasti da u potpunosti rekonstruišu funkcionalnu pregovaračku strukturu i da popune preostale pozicije, čime se stimuliše dinamika procesa pristupanja”, istaknuto je u saopštenju.
Izražava žaljenje što, napominje se u dokumentu, prema Izvještaju Evropske komisije o Crnoj Gori iz 2021. godine, nije ostvaren napredak u oblasti pravosuđa i što stagnira sprovođenje ključnih pravosudnih reformi;
“Konstatuje da Skupština do sada nije bila u mogućnosti da obezbijedi potrebnu dvotrećinsku većinu za važna imenovanja u oblasti pravosuđa; poziva na političku posvećenost kako bi se deblokirale i dalje nesprovedene reforme”, jedan je od navedenih zaključaka.
Odbor je konstatovao da je ostvaren ograničeni napredak u borbi protiv korupcije i organizovanog kriminala, koji su i dalje dominantni u mnogim oblastima.
“Pozdravlja organizovanje prve Skupštine građana 4. novembra od strane Skupštine Crne Gore, u saradnji sa Evropskim parlamentom, na temu kreiranja antikorupcijskih politika, i poziva parlamentarce da razmotre njene zaključke; pozdravlja aktivno učešće građana na Skupštini 4. novembra; apeluje na crnogorske nadležne institucije da unaprijede odgovor krivičnog pravosuđa na korupciju na visokom nivou i da pokrenu temeljne istrage o svim zloupotrebama koje su otkrivene Pandora papirima, u skladu sa izvještajem Evropskog parlamenta od 21. oktobra 2021. godine”, dodaje se u saopštenju.
Konstatuje „ograničeni napredak“ u oblasti slobode izražavanja i slobode medija u Izvještaju Evropske komisije za 2021. godinu, nakon što je u prethodnih pet uzastopnih izvještaja zabilježeno
da „nema napretka“;
“Konstatuje visoku polarizaciju medijske scene i poziva na osiguravanje nezavisnosti medija i borbu protiv dezinformacija, hibridnih prijetnji i politički pristrasnog izvještavanja; oštro osuđuje napade na medije i novinare i poziva na učinkovitu istragu i sudsko postupanje; ponovo naglašava potrebu za osiguranjem bezbjednog ambijenta za učinkovito
ostvarivanje slobode izražavanja kao jedne od osnovnih vrijednosti Evropske unije”, stoji u saopštenju.
Kako su naveli, Odbor podstiče dalja unapređenja u sprovođenju pravnog i institucionalnog okvira kako bi se omogućile funkcionalne konsultacije i mehanizmi saradnje između državnih institucija i građanskog društva, te podsjeća na važnost osnaživanja i aktivnog uključivanja građanskog društva u proces pristupanja Evropskoj uniji.
Poziva na učinkovito sprovođenje postojećeg zakonodavnog i institucionalnog okvira i ključnih međunarodnih instrumenata u oblasti ljudskih prava, te na dalje unapređenje klime inkluzije, tolerancije i borbe protiv svih vidova diskriminacije, te konstatuje nejednakost žena u učešću u političkom i javnom životu, pristupu zapošljavanju i ekonomskim mogućnostima.
Odbor podsjeća da rodno zasnovano i porodično nasilje i dalje izaziva zabrinutost, posebno imajući u vidu pandemiju kovida 19.
“Izražava žaljenje što ranjive grupe, uključujući Rome i Egipćane i osobe sa invaliditetom, i daljedoživljavaju višestruke oblike diskriminacije i teškoće u ostvarivanju pristupa tržištu rada, pravdi, uslugama zdravstvene zaštite i obrazovanju; pozdravlja napredak postignut u zaštiti prava pripadnika LGBTI populacije i organizaciju Parade ponosa u Crnoj Gori u oktobru 2021. godine, pozivajući na adekvatnu primjenu zakona o partnerstvu lica istog pola”, dodaje se u saopštenju.
Pohvaljuje Crnu Goru zbog posvećenosti, aktivnog učešća i konstruktivne uloge u regionalnoj saradnji i regionalnim inicijativama, kako je navedeno,pohvaljuje potpunu usklađenost sa Zajedničkom vanjskom i bezbjednosnom politikom Evropske unije i aktivno učešće u misijama Evropske unije u okviru Zajedničke bezbjednosne i odbrambene politike.
“Pozdravlja napredak i posvećenost Crne Gore međunarodnoj policijskoj saradnji, koja je dodatno ojačana sporazumom sa Fronteksom po pitanju upravljanja granicama i hvatanja u koštac sa prekograničnim kriminalom, krijumčarenjem droga i oružja, trgovinom ljudima i terorizmom; poziva na dodatnu posvećenost crnogorskih vlasti kada je u pitanju sprečavanje nelegalnih migracija ka EU”, ističe se u saopštenju.
Odbor konstatuje negativan uticaj pandemije kovida-19 na crnogorsku ekonomiju koja zavisi od turizma, ali i pozitivne trendove oporavka nakon uspješne turističke sezone 2021. godine;
“Pohvaljuje finansijsku pomoć EU bez presedana i isporuku vakcina Crnoj Gori tokom pandemije; naglašava važnost smanjenja nezaposlenosti, povećanja konkurentnosti i diverzifikacije privrede i poziva vlasti da na najbolji način iskoriste dostupnu pretpristupnu finansijsku pomoć Evropske unije; podsjeća na značaj promišljene makroekonomske i fiskalne politike s obzirom na visok javni dug”, naglašeno je u saopštenju.
Odbor ističe značaj jačanja evropske saradnje u borbi protiv širenja manipulativnih dezinformacija, koje potiču bilo iz Crne Gore ili iz inostranstva i podsjeća na to da širenje dezinformacija ima negativni uticaj na demokratski proces u Crnoj Gori i širom regiona.
“Konstatuje uz veliku zabrinutost tendenciju trećih država da se miješaju u interne političke procese u Crnoj Gori, kao i da je Crna Gora na udaru hibridnih aktivnosti trećih strana; naglašava da takva miješanja ozbiljno podrivaju put Crne Gore ka Evropskoj uniji”, dodaje se u saopštenju.
Odbor poziva na aktivno učešće Crne Gore u Konferenciji o budućnosti Evrope.
Preporučeno
“Uzimajući u obzir da je u septembru 2021. godine Crna Gora proslavila 30. godišnjicu kao ekološka država, ponavlja važnost boljeg očuvanja zaštićenih i potencijalno zaštićenih područja, te ističe da razvoj novih infrastrukturnih projekata treba da bude sproveden uz prethodne procjene uticaja i javne konsultacije, i u skladu sa odgovarajućim zakonodavstvom i standardima Evropske unije; poziva na blagovremeno uspostavljanje modela održivog upravljanja i očuvanja zaštićenih područja; poziva na unapređenje praksi upravljanja otpadom i stvaranje podsticajnog ambijenta za uvođenje cirkularne ekonomije”, zaključuje se u saopštenju.
