Video
U mnogim evropskim zemljama raste nezadovoljstvo zbog rasta troškova života i loših uslova školovanja. Zbog toga se u Francuskoj već nedjeljama protestuje širom zemlje, a prethodnih dana demonstracije su održane i u Italiji, Albaniji, Belgiji, Portugalu i Španiji.
Proteste u Francuskoj, Italiji i Albaniji pratili su ozbiljni neredi, paljenje zgrada i pljačke prodavnica, prenosi DW.
Njemački mediji prije svega se bave protestima u Francuskoj. Tako list Noje prese navodi razloge izbijanja nereda:
,,Nedostatak perspektive u mnogim predgrađima, stigmatizacija od strane policije ili poslodavaca koji unaprijed odbacuju kandidate sa imenima koja zvuče arapski ili one koji dolaze iz određenih naselja — sve se to toleriše već decenijama”.
Međutim, njemački list istovremeno konstatuje: ,,To, naravno, ni na koji način ne opravdava razaranja i pljačke tokom proteklog vikenda. Vlada mora da sankcioniše takve postupke. Ali istovremeno mora da se bori i protiv dubljih uzroka nekontrolisanog bijesa ako želi da prekine spiralu nasilja”.
List Merkiše odercajtung piše: ,,Francusku je ponovo, ko zna koji put, preplavio talas nasilja. U periodu političke neizvjesnosti uoči predsjedničkih izbora naredne godine, politička ljevica i druge grupe na podmukao način koriste nezadovoljstvo stanovništva za sopstvene ciljeve”. Njemački list navodi da trenutno nema kandidata centra „koji bi imao realne izglede za uspjeh”.
,,Zemlji zato prijeti skretanje ka političkim krajnostima: desnoj populistkinji Marin Le Pen ili njenom lijevom pandanu Žan-Liku Melanšonu. Neredi tokom proteklog vikenda dodatno su produbili podjele u Francuskoj”, smatra Merkiše odercajtung.
Časopis Cicero ide korak dalje i predviđa dalekosežne posljedice: „Ovi izlivi nasilja nagovještavaju ono što čeka čitavu Evropu i Zapad ukoliko se nastavi slabljenje i raspad veza koje zapadna društva drže na okupu. Na tome, sa postkolonijalnim žarom, rade uticajni djelovi zapadnih elita”. Potom se precizira:
,,Smrtonosnu opasnost za opstanak Zapada ne predstavljaju samo pljačkaške rulje. Možda su još opasniji oni koji sami ne učestvuju u nasilju, već podstiču najniže nagone i agresiju pozivajući se na islamske i krajnje lijeve, u svakom slučaju antizapadne i anticivilizacijske predrasude”.
I u Njemačkoj rastu napetosti
Njemački mediji analiziraju i mogućnost izbijanja nasilnih protesta u Njemačkoj. List Badiše cajtung piše:
,,Iako je većina do sada protestovala mirno, i u Njemačkoj su mnogi mladi ljuti jer se smanjuju mogućnosti za kvalitetno obrazovanje i dobro radno mjesto. Ljuti su jer neće svi jednom biti bogati nasljednici i neće dostići životni standard svojih roditelja. A njihovi zahtjevi jedva da se čuju”.
Uz ocjenu da protesti u Njemačkoj po pravilu ne eskaliraju kao u Francuskoj, Badiše cajtung ipak upozorava: ,,Napetosti rastu. Sve više mladih okreće se radikalnim idejama. Krajnje je vrijeme da više razgovaramo jedni s drugima”.
List Vestdojče algemajne cajtung (WAZ) objavio je intervju sa uglednim naučnikom Klausom Hurelmanom, koji je učestvovao u istraživanju „Mladi u Njemačkoj 2026”. On prije svega ističe da se ,,konkretni povodi razlikuju od zemlje do zemlje”, ali dodaje:
,,Uprkos tome, prepoznajem zajedničku pozadinu: duboko razočaranje mlađe generacije sopstvenim položajem u društvu i izgledima za budućnost. U nekim zemljama to razočaranje već se pretvorilo u otvoreni bijes”.
,,Mnogi mladi ljudi imaju osjećaj da politika njihove interese ne shvata ozbiljno. Svjedoče tome da njihove obrazovne i profesionalne mogućnosti postaju sve nesigurnije, dok troškovi samostalnog života rastu. Istovremeno vide veoma malo mogućnosti da efikasno utiču na političke odluke”.
Na pitanje zašto se to nezadovoljstvo u Njemačkoj za sada ne pretvara u masovne proteste uporedive sa onima u drugim zemljama, Hurelman odgovara: ,,Naša istraživanja vrlo jasno pokazuju da nezadovoljstvo tinja ispod površine”.
Ipak, naglašava da se ono za sada uglavnom izražava unutar političkog sistema:
,,Sve veća pažnja koju privlače stranke poput Ljevice i AfD-a jasan je pokazatelj toga. Te dvije stranke na veoma različite načine privlače mlade ljude koji smatraju da ih tradicionalne političke opcije više ne zastupaju u dovoljnoj mjeri”.
Hurelman zato zaključuje da protest već postoji, ali da se „za sada snažnije ispoljava na biračkim mjestima i na digitalnim mrežama nego na ulicama”.
,,Ako etablirane stranke ne pronađu novi način da dopru do mlađe generacije, situacija bi mogla brzo da se promijeni. Tada bi i pojedine političke odluke u Njemačkoj mogle da postanu okidač za širi protestni pokret”, upozorava njemački naučnik u razgovoru za list Vestdojče algemajne cajtung.
