Video
Predsjednik Foruma mladih Kruga 99 Rijad Ahmetović ocijenio je da raste uznemirenost građana pred aktuelnim separatizmom i iredentizmom koji može dovesti do vanrednog, pa i ratnog stanja u Bosni i Hercegovini.
Noseći transparente, uzvikujući „Svi za Bosnu, Bosna za sve“ , „Stop neustavnom danu Republike Srpske“ učesnici protesta su prošetali od Baščaršije, kroz centar grada do zgrade Predsjedništva Bosne i Hercegovine.
Tamo su iznijeli svoje zahtjeve i pozvali „na akciju sve domaće i internacionalne aktere koji su se Dejtonskim sporazumom obavezali na pomoć u demokratskom razvoju Bosne i Hercegovine”.
U svojim zahtjevima obrazložili su da je 9. januar, dan RS, osim što je neustavan, i „datum koji je natopljen krvlju hiljada ubijenih i ranjenih, nebrojenih nevinih žrtava genocida i UZP-ova, o kojima su internacionalni sudovi dali konačnu riječ“, te da se na njegovo obilježavanje „transparentno odgovori raspoloživim snagama odbrane države“.
”Nemoralno je stajati po strani dok se urušava naša domovina. Mladi nijesu samo budućnost, već i sadašnjost moderne Bosne i Hercegovine”, poručili su organizatori.
Vlast RS, predvođena tamošnjim predsjednikom Miloradom Dodikom, koji je na listi sankcija Velike Britanije i Sjedinjenih Američkih Država, najavila je obilježavanje 9. januara kao Dana RS, a kojeg je Ustavni sud BIH proglasio neustavnim.
Učesnici protesta opasnim ocjenjuju secesionističke težnje rukovodstva Republike Srpske, koje su, kako kažu,”posebno naglašene u protekloj godini i svaki put uoči obilježavanja Dana RS.
”Nesprječavanje obilježavanja Dana Republike Srpske i nezaustavljanje govora mržnje svjedoče o posljedicama popuštanja etonacionalističkim ciljevima na štetu demokratije i ljudskih prava u BiH”, istakao je ranije Dejvid Petigru, član Asocijacije, vanstranačkog, nevladinog, udruženja građana.
Nepoštovanje odluka Ustavnog suda BiH krivično djelo
Visoki predstavnik međunarodne zajednice u BiH (OHR) Kristijan Šmit u saopštenju 20. decembra 2023. upozorio je da nepoštovanje odluka Ustavnog suda BiH predstavlja krivično djelo prema Krivičnom zakonu BiH.
”Na organima za provođenje zakona, Tužilaštvu BiH i policiji je da poduzmu odgovarajuće zakonom propisane naredne korake, posebno u slučajevima koji se odnose na javne zvaničnike i državne službenike i njihovo učešće u pripremi ili organizaciji proslave 9. januara”, naveo je Šmit. Dodao je da je proslava 9. januara kao Dana RS jasan i direktan propust u sprovedbi konačnih i obavezujućih odluka Ustavnog suda BiH, kao i odluka visokog predstavnika od 1. jula 2023. godine.
Isti stav ima i Misija OSCE-a u BiH koja je u objavi na društvenoj mreži X pozvala Vladu RS da u potpunosti poštuje vladavinu prava, koja mora obuhvatiti poštovanje odluka Ustavnog suda Bosne i Hercegovine kao konačnih i obavezujućih.
Neustavan dan
Ustavni sud BiH je tri puta proglasio 9. januar kao Dan RS neustavnim, a Venecijanska komisija, savjetodavno tijelo Vijeća Evrope za ustavna pitanja, diskriminatornim.
Prema sudskoj odluci nije sporno da entitet ima svoj dan, ali je sporno njegovo obilježavanje 9. januara.
Na taj datum 1992. Skupština srpskog naroda u BiH je u Sarajevu donijela Deklaraciju o proglašenju Republike srpskog naroda BiH, kao nezavisne cjeline unutar Bosne i Hercegovine.
Preporučeno
Na čelu samoproglašene republike su bili Radovan Karadžić, Biljana Plavšić i Momčilo Krajišnik, koje je Haški tribunal osudio zbog ratnih zločina. U donošenju deklaracije nisu učestvovali predstavnici Bošnjaka i Hrvata.
