Video
Nobelove nagrade se ove godine dodjeljuju u svjetlu daljeg sukoba u Ukrajini i napora rješavanja sukoba na Bliskom istoku prema planu koji je predložio američki predsjednik Donald Tramp, a koji je nekoliko puta ponovio da bi bila uvreda za SAD ako on ne dobije Nobelovu nagradu za mir.
Po tradiciji, u ponedjeljak će biti saopšteno ime dobitnika Nobelove nagrade za medicinu, u utorak za fiziku, u srijedu za hemiju, u četvrtak za književnost i u petak za mir. Narednog ponedjeljka biće saopšteno ime dobitnika Nobelove nagrade za ekonomiju.
Nobelove nagrade uvedene su zahvaljujući švedskom naučniku i industrijalcu Alfredu Nobelu, pronalazaču dinamita, koji je želio da se iz njegovog fonda svake godine izdvaja novac za pojedince koji su dali najznačajniji doprinos čovječanstvu.
On je u Parizu 1895, godinu pred smrt, u svoj testament unio želju da bude osnovan Nobelov fond iz kojeg bi se dodjeljivale nagrade najzaslužnijima.
Nobel (1833-1896) je odredio institucije koje će dodjeljivati nagrade svake godine, medju kojima su Švedska akademija za književnost, Institut Karolinska za medicinu, Švedska kraljevska akademija za fiziku i hemiju, kao i Odbor za mir koji specijalno bira norveški parlament.
Povodom 300. godišnice, Centralna banka Švedske je 1969. godine ustanovila i Nobelovu nagradu za ekonomiju.
Nobelova nagrada se sastoji od zlatne medalje, diplome i čeka na devet miliona kruna (oko milion eura), a novčani iznos nagrade se dijeli ako ima više laureata u jednoj disciplini.
Ceremonija uručenja nagrada tradicionalno je 10. decembra, na dan smrti Alfreda Nobela.
Nobelove nagrade su prošle godine dobili:
– za mir – Japanska organizacija Nihon Hidankijo
– za medicinu – Amerikanci Viktor Ambros i Geri Ravkan
– za fiziku – Džon Hopfild (SAD) i Džefri Hinton (Kanada)
– za hemiju – Dejvid Bejker (SAD), Demis Hasabis (Velika Britanija) i Džon Džamper (SAD)
– za književnost – Han Kang (Južna Koreja)
Preporučeno
– za ekonomiju – Amerikanci – Daron Asemoglu, Sajmon Džonson i Džejm Robinson
