Video
Cilj mjere je da se ojačaju mogućnosti američke vlade da se bori protiv takvih grupa povećanjem pritiska na kartele i sve za koje SAD smatraju da im pomaže. Odluka će biti objavljena u četvrtak u Federalnom registru, navodi se u obavještenju u srijedu.
Tramp je 20. januara, prvog dana povratka u Bijelu kuću, potpisao izvršnu naredbu, kojom je počet proces za označavanje kartela terorističkim organizacijama, navodeći da oni “predstavljaju prijetnju nacionalnoj bezbjednosti mimo one koju predstavlja tradicionalni organizovani kriminal”.
Meksiko strahuje da će SAD iskoristiti ovu oznaku kao izgovor da intervenišu na njegovoj teritoriji protiv kartela, što su tražili neki republikanski poslanici.
Među označenim organizacijama su međunarodna kriminalna banda MS-13, sa korijenima u Salvadoru, kao i meksičke bande Sionaloa kartel, Zalivski kartel, Kartel nove generacije Halisko, Severoistočni kartel, Nova porodica Mičoakan i Ujedinjeni kartel, kao i vecenuelanska banda Tren de Aragua.
U obavještenju državnog sekretara Marka Rubija navodi se da su te organizacije “strane osobe koje su počinile ili pokušale da počine akte terorizma koji ugrožavaju bezbjednost državljana SAD ili nacionalnu bezbjednost, spoljnu politiku ili ekonomiju SAD”.
Prvog dana povratka na funkciju prošlog mjeseca, Tramp je proglasio vanrednu situaciju na južnoj američkoj granici i obećao da će deportovati “milione i milione” migranata.
On je tvrdio da te grupe usmjeravaju ogromne količine opasnih droga u SAD i da su umiješane u iznude, krijumčarenja migranata i druge nasilne zločine.
Tramp je bezbjednost granica stavio u centar svoje predsjedničke kampanje 2024.
Sinaloa kartel – Meksiko
Sinaloa kartel je sa svojim različitim inkarnacijama najstarija kriminalna grupa u Meksiku – datira iz 1970-ih. To je kriminalni konglomerat, koji okuplja različite grupe, sa sjedištem u planinama istoimene države na sjeverozapadu Meksika. Drži čvrstu kontrolu nad zapadnim dijelom američko-meksičke granice.
Sinaloa krijumčari sve vrste droga širom kontinenata koristeći brodove, avione, migrante i prekogranične tunele. Smatra se da od svih kriminalnih organizacija najviše utiče na korupciju u Meksiku.
Jedan od njegovih najunosnijih poslova posljednjih godina je proizvodnja sintetičkog opioida fentanila, za koji se smatra da svake godine izazva desetine hiljada smrtnih slučajeva predoziranja u SAD. Sinaloa uvozi potrebne hemikalije iz Kine, proizvodi drogu i krijumčari je preko granice.
Kartel nove generacije Halisko – Meksiko
Jezivo otkriće tridesetak raskomadanih tijela bačenih u hotelsku zonu Verakruza 2011. najavilo je dolazak “Zeta ubica”, koji su se ubrzo etablirali kao Kartel nove generacije Halisko, hiper-nasilna grupa koja se širila kroz neku vrstu franšiza s lokalnim bandama.
Halisko, nazvan po zapadno-centralnoj meksičkoj državi u kojoj se nalazi, agresivno je napado meksičke vlasti, uključujući vojne helikoptere, koristeći dronove za bacanje eksploziva i improvizovane eksplozivne naprave. Čak je pokušan spektakularan atentat na tadašnjeg šefa policije grada Meksika u centru prijestonice.
Američka Uprava za suzbijanje droga (DEA) procjenjuje da Halisco distribuira tone kokaina, metamfetamina i fentanila u svih 50 saveznih država.
Zalivski kartel i Sjeveroistočni kartel – Meksiko
Oba ova kartela djeluju duž istočnog kraja granice između SAD i Meksika, prenoseći drogu, imigrante, oružje i novac preko najdirektnijeg puta do SAD iz Centralne i Južne Amerike.
Zalivski kartel ima dugu istoriju u Meksiku, ali se posljednjih godina raspao što je podstaklo česte sukobe među frakcijama. Kasnih 1990-ih je regrutovao pripadnike meksičke vojske da formiraju zastrašujući element poznat kao Zete koji se na kraju podijelio i postao samostala organizacija za trgovinu drogom.
Sjeveroistočni kartel je ostatak Zeta.
Sjeveroistočni kartel je zadržao relativno mali dio onoga čime su Zete nekada vladale nemilosrdnim nasiljem. Njihova baza je Nuevo Laredo, najprometnija komercijalna luka na američko-meksičkoj granici.
Nova porodica Mičoakan i Ujedinjeni karteli – Meksiko
Ove lokalne organizovane kriminalne grupe, koje djeluju u zapadno-centralnom Meksiku, proizvode sintetičke droge, ali one izazivaju zabrinutost u SAD zbog nečeg drugog: avokada.
Bezbjednosni analitičar David Saucedo ističe da država Mičoakan izvozi 2,8 milijardi dolara avokada. Američkim inspektorima koji rade u Mičoakanu i provjeravaju štetočine u više navrata su prijetile ove grupe, koje kontrolišu proizvodnju i, donekle, cijenu avokada kroz iznudu i prijetnje uzgajivačima.
Tren de Aragua — Venecuela
Ova organizovana kriminalna grupa nastala je zatvoru u centralnoj Venecueli prije više od jedne decenije. Posljednjih godina se proširila iz Čilea do SAD , iskoristivši egzodus oko osam miliona Venecuelanaca koji su pobjegli pred političkom i ekonomskom krizom u svojoj zemlji.
Iako je njeno porijeklo u trgovini drogom, glavni poslovi su krijumčarenje migranata, trgovina ljudima, seksualna eksploatacija i prisilni rad. Poznata po ekstremnom nasilju – odrubljivanju glava i zakopavanju živih žrtava – izazvala je paniku u zemljama širom hemisfere.
Američke vlasti kažu da se Tren de Aragua ubacio u kriminalne mreže u Južnoj Americi, da prihode pere preko kriptovaluta i sada predstavlja prijetnju u raznim gradovima SAD.
Mara Salvatruča – Salvador
Takođe poznata kao MS-13, ovu nasilnu uličnu bandu je Tramp spominjao tokom svog prvog mandata kao prijetnju koju predstavlja imigracija, slično kao što sada navodi Tren de Aragua. MS-13 je nastao u Los Anđelesu 1980-ih u zajednicama koje su uglavnom sačinjavale izbjeglice iz građanskog rata u Salvadoru i drugi imigranti, ali je narastao i uključio mnoge građane SAD u svoje redove.
U SAD je banda poznata po brutalnom nasilju i prodaji droge na ulici. Deportovani Salvadorci su proširili bandu u Salvador gdje je brzo narasla, korumpirajući lokalne vlasti. Banda i njeni rivali kontrolisali su djelove teritorije, nasilno regrutujući i iznuđujući stanovnike.
Preporučeno
Banda je ozbiljno oslabljena u Salvadoru otkako je predsjednik Nadžib Bukele pokrenuo sveobuhvatni napad na nju i druge ulične bande prije skoro tri godine. Njegova vlada je u to vrijeme uhapsila više od 80.000 ljudi zbog navodnih veza s bandama, iako grupe za građanska prava kažu da je bilo malo propisnih postupaka.
