Video
Nadležni Kolegijum u sastavu dr Milan Dabović, član Senata i rukovodilac Kolegijuma i dr Branislav Radulović, član Senata i član Kolegijuma je u skladu sa nalazima datim u Izvještaju o ocjeni primjene kriterijuma fiskalne odgovornosti u 2021. godini, usvojio sljedeće ocjene:
– Vlada Crne Gore je 03. 12.2021 godine uputila Predlog fiskalne strategije za period 2021 – 2024. godine Skupštini Crne Gore. Fiskalnu strategiju za period 2021-2024. godine, Skupština je donijela 29.12.2021. godine.
– Državna revizorska institucija skreće pažnju da 43. Vlada Crne Gore nije predložila novu fiskalnu strategiju Skupštini Crne Gore, što može imati negativne implikacije na strateške pravce djelovanja i utvrđivanja jasnih limita fiskalne potrošnje koje opredjeljuju smjernice fiskalne politike.
– Državna revizorska institucija ukazuje da prije usvajanja Revidiranih smjernica makroekonomske i fiskalne politike za period 2021-2023. godine nije donešena fiskalna strategija za period 2021-2024. godina, u skladu sa članom 17 Zakona o budžetu i fiskalnoj odgovornosti. Iz ovog razloga se nije mogla izvršiti ocjena fiskalne usklađenosti strategije i smjernica obavezujućih za 2021. godinu.
– Limit potrošnje planiran Zakonom o budžetu Crne Gore za 2021. godinu, nije usklađen sa limitom potrošnje definisanim u Revidiranim smjernicama makroekonomske i fiskalne politike za period od 2021 – 2023. godine.
– Izdaci iskazani u Predlogu zakona o završnom računu budžeta Crne Gore za 2021. godinu umanjeni za izuzeća iz limita potrošnje iznose 1.903,59 mil eura, što je za 29,90 mil. eura više od limita potrošnje utvrđenog Zakonom o budžetu Crne Gore za 2021. godinu i na taj način nije usklađen utvrđeni limit potrošnje.
– Državna revizorska institucija ukazuje da Vlada Crne Gore nije u skladu sa članom 18 Zakona o budžetu i fiskalnoj odgovornosti donijela smjernice fiskalne politike za 2022. godinu, zbog čega se nije mogla izvršiti ocjena fiskalne usklađenosti limita potrošnje navedenih u Zakonu o budžetu Crne Gore za 2022. godinu (kao i u rebalansima) i limita potrošnje navedenih u smjernicama, obavezujućih za fiskalnu 2022. godinu.
– Državna revizorska institucija skreće pažnju da je Vlada Crne Gore predložila Zakon o izmjenama i dopuni zakona o budžetu za 2022. godinu, kojim je planirano niže ostvarenje prihoda, kao i uvećanje izdataka sa negativnim efektima na utvrđeni budžetski rezultat i na neto zaduživanje, a da nisu utvrđene mjere fiskalne politike kojima će se obezbijediti sanacija budžetskog gotovinskog deficita u skladu sa članom 21 stav 3 Zakona o budžetu i fiskalnoj odgovornosti.
Analizom statičkih indikatora, posmatranih kroz plan i izvršenje, utvrđeno je da je od osam obavezujućih indikatora realizovano četiri i to: ostvaren je primarni gotovinski suficit u iznosu od 2,44 mil. eura; učešće deficita opšteg nivoa u BDP-u ostvareno je ispod 3% i iznosilo je 2,27%; iznos planiranih tekućih prihoda i donacija je 1.870,98 mil. eura i veći je od tekućih izdataka i transfera, koji su planirani u iznosu od 1.804,14 mil. eura; iznos ostvarenih tekućih prihoda i donacija je 1.915,89 mil. eura i veći je od tekućih izdataka i transfera koji su ostvareni u iznosu od 1.771,96 mil. eura.
Statički indikatori koji nisu realizovani odnose se na: planiran je primarni gotovinski deficit u iznosu od 124,08 mil. eura; planirano je učešće deficita u BDP-u iznad 3%, odnosno u iznosu od 5,16%; učešće javnog duga u BDP-u planirano je iznad 60%, odnosno u iznosu od 89,25%; učešće javnog duga u BDP-u ostvareno je iznad 60% i iznosilo je 84,01%.
Analizom dinamičkih indikatora, posmatranih kroz plan i izvršenje, utvrđeno je da je od šest indikatora realizovano pet i to: stopa rasta limita potrošnje za kapitalni budžet (posmatrana kao odnos plana i izvršenja 2021. godine), manja je od planirane stope rasta nominalnog BDP-a; stopa rasta limita potrošnje za budžetsku rezervu (posmatrana kao odnos plana i izvršenja 2021. godine), manja je od planirane stope rasta nominalnog BDP-a; stopa rasta limita potrošnje tekućeg budžeta i budžeta državnih fondova (posmatranu kao odnos izvršenja 2020 i izvršenja 2021. godine), manja je od ostvarene stope rasta realnog BDP-a; stopa rasta limita potrošnje za kapitalni budžet (posmatrana kao odnos izvršenja 2020. i 2021. godine), manja je od ostvarene stope rasta nominalnog BDP-a; stopa rasta limita potrošnje za budžetsku rezervu (posmatrana kao odnos izvršenja 2020. i 2021. godine), manja je od ostvarene stope rasta nominalnog BDP-a.
Dinamički indikator koji nije realizovan se odnosi na stopu rasta limita potrošnje tekućeg budžeta i budžeta državnih fondova (posmatranu kao odnos plana i izvršenja 2021. godine), koja je veća od planirane stope rasta realnog BDP-a.
Preporučeno
Analiza kriterijuma lokalne samouprave u vezi sa ograničenjem deficita, kroz poređenje sa prihodima, u procesu planiranja i izvršenja budžeta za 2021. godinu, pokazala je da u procesu planiranja kriterijum nije realizovan kod 11 opština, a u procesu izvršenja budžeta nije realizovan kod 13 opština.
