Video
Nakon pandemije COVID 19, uz posljedice i efekte rata u Ukrajni, broj aktivnih preduzeća u Crnoj Gori u 2022. godini bilježi pozitivne trendove. Broj poslovnih subjekata u Crnoj Gori u 2022. godini iznosio je 45 675, što u odnosu na 2021. godinu kada ih je bilo 39 682 predstavlja povećanje od 15,1%.
Ipak ove podatke, iako treba posmatrati sa pozitivne strane, treba uzeti i sa velikom rezevrom imajući na umu sve spoljne faktore koji su uticali na ekonomiju Crne Gore.
Ono što je interesantno da su određene lokalne jedinice posebno atraktivne za poslovne subjekte, pa tako u tom dijelu imamo veoma značajan rast u lokalnim samoupravama Bar, Budva i Glavni Grad Podgorica. Tako da možemo reći da u ovim lokalnim samoupravama imamo najveće intresovanje za pokretanje i vođenje poslovanja, što nam može jasno staviti do znanja da su ovo lokalne jedinice sa dobrim adminisrativnim kapacitetima, koji imaju manje namete i slično.
Ili ipak, može se reći da je veliki broj lica iz Rusije i Ukrajne, kao i iz Turske, u posljednjoj godini otvorilo svoje preduzeće, kako bi na taj način obezbijedili i mogućnost prebivališta u Crnoj Gori, a sve u cilju zaštite svog života ali i svog kapitala.
Ono što je jasno da je broj malih preduzeća u 2022 godini dominantno rastao u odnosu na prethodne godine dok sa druge strane broj srednjih i velikih preduzeća ne bilježi drastične pomake. Samim tim ovo nam dodatno govori da postoji mogućnost da je došlo do povećanja ovog broja upravo zbog dolaska većeg broja ljudi iz Rusije i Ukrajne.
Ipak, ovi podaci moraju da se analiziraju iz više uglova i upravo broj aktivnih preduzeća ne mora nužno i da predstavlja rast ekonomskih aktivnosti. Upravo treba vidjeti i pratiti poslovanje ovih privrednih subjekata, te analizirati i samu održivost ovih kompanija, te na bazi svih podataka donositi konkretnije zaključke o ovim trendovima.
Takođe, ako bi pogledali i rast broja zaposlenih te smanjenje broja i stope nezaposlenih ne ide u korak sa ovim povećanjem broja aktivnih privrednih subjekata. Tako da treba veoma oprezno uzimati ovaj indikator u dijelu projekcija ekonomskih aktivnosti.
Ono što jeste dobro u dijelu ovog indikatora je da se konačno počelo pričati o ekonomiji, o realnom sektoru, te značaju realnog sektora za kompletan ekonomski razvoj Crne Gore. Ovi podaci treba da budu i vodilja upravo donosiocima odluka da dodatno rade na promociji i unapređenju poslovnog ambijenta, te prekidu prakse netransparentnosti donošenja odluka.
Upravo ovi podaci bi trebali da budu i motivacija za donosioce odluka da se u što većoj mjeri posvete suzbijanju neformalne ekonomije, te rade na formalizaciji neformalnih preduzeća, pa na taj način povećaju broj preduzeća, povećavaju poresku bazu i samim tim unapređuju javne finansije.
Takođe, ovo treba i da bude dobar indikator za donosioce odluka, da u narednom periodu u što većoj mjeri razmišljaju o smanjenju barijera za poslovanje te smanjenju troškova samog poslovanja, kako na nacionalnom tako i na okalnom niovu, posebno imajući u vidu velike razlike između razvijenosti samih lokalnih jedinica u Crnoj Gori.
Preporučeno
Možda upravo Opštine koje bilježe rast u broju aktivnih privrednih subjekata mogu biti model za to.
