Video
Predlog novog Zakona o zaštiti vazduha uvodi sveobuhvatniji sistem upravljanja kvalitetom vazduha u Crnoj Gori, kroz preciznije definisane nadležnosti institucija, unaprijeđeni monitoring i niz mjera za smanjenje emisija štetnih materija, piše CdM.
Kako se navodi u dokumentu, cilj zakona je postepeno unapređenje kvaliteta vazduha do nivoa koji više neće predstavljati rizik po zdravlje ljudi, prirodne ekosisteme i biodiverzitet.
„Ovim zakonom propisuju se nadležnosti i odgovornosti za zaštitu vazduha, metode za procjenu kvaliteta vazduha, praćenje ambijentalnog vazduha, upravljanje kvalitetom vazduha, kao i mjere za izbjegavanje, sprečavanje i smanjenje zagađenja i njegovih štetnih efekata na zdravlje ljudi i životnu sredinu“, piše u predlogu zakona.
U dokumentu se ističe da je vazduh prirodna vrijednost i dobro u opštoj upotrebi koje uživa posebnu zaštitu u Crnoj Gori. Zagađenje vazduha, kako je precizirano, može poticati iz stacionarnih izvora poput industrijskih postrojenja i tehnoloških procesa, ali i iz pokretnih izvora kao što su motorna vozila, lokomotive, plovila i avioni.
„Izvori zagađivanja moraju biti izgrađeni, opremljeni i održavani tako da ne ispuštaju zagađujuće materije iznad propisanih graničnih vrijednosti, odnosno u količinama koje mogu ugroziti zdravlje ljudi i životnu sredinu“, precizira se u tekstu zakona.
Poseban fokus stavljen je na sistem monitoringa kvaliteta vazduha. Državna mreža mjernih stanica biće unaprijeđena, a kvalitet vazduha pratiće se kroz stalna mjerenja, modeliranje i dodatna indikativna mjerenja u zonama gdje postoji povećan rizik od zagađenja.
Predlog zakona takođe predviđa veću ulogu institucija.
“Ministarstvo nadležno za zaštitu životne sredine koordiniraće nacionalnu strategiju upravljanja kvalitetom vazduha i saradnju sa Evropskom komisijom, dok će Agencija za zaštitu životne sredine biti zadužena za razmjenu podataka, informisanje javnosti i praćenje sprovođenja akcionih planova”, pojašnjeno je u dokumentu.
Centar za ekotoksikološka istraživanja imaće glavnu ulogu u procjeni kvaliteta vazduha i održavanju državne mreže za monitoring.
Osim toga predviđeno je i uvođenje nacionalne strategije upravljanja kvalitetom vazduha, koja će definisati put ka postizanju nultog zagađenja i životne sredine bez toksičnih materija najkasnije do 2050. godine.
Zakon precizira i obaveze za privredne subjekte čije aktivnosti mogu uticati na kvalitet vazduha.
“Oni će morati da obezbijede tehničke mjere za smanjenje emisija, prate uticaj svojih aktivnosti i pribave dozvolu za emisiju zagađujućih materija”, naglašeno je u dokumentu.
U slučaju kršenja propisa predviđene su i novčane kazne.
“Za pravna lica kazne se kreću od 2.000 do 40.000 eura, dok odgovorna lica u preduzećima mogu biti kažnjena novčanom kaznom od 500 do 4.000 eura”, ističe se u predlogu zakona.
Iz Vlade napominju i da zakon predviđa i veću transparentnost, pa će javnost imati pristup informacijama o kvalitetu vazduha, uključujući indeks kvaliteta vazduha koji će se redovno ažurirati i biti dostupan putem javnih platformi.
Osim toga, građani i organizacije civilnog društva imaće pravo da pred nadležnim sudom ospore odluke ili postupke organa vlasti ukoliko smatraju da su prekršene odredbe zakona koje se odnose na zaštitu vazduha.
Preporučeno
“Predloženo je i da novi zakon stupi na snagu osmog dana od objavljivanja u Službenom listu Crne Gore, čime bi prestao da važi važeći Zakon o zaštiti vazduha iz 2010. godine”, zaključeno je u dokumentu.
