Video
Evropska unija se priprema za novi talas proširenja od 2025. godine, ali bi sporovi na Balkanu mogli vratiti stvari unazad. To se može zaključiti iz Nacrta izvještaja o napretku država Zapadnog Balkana koji će se pred Evropskom komisijom naći 14. februara, pišu Dnevne novine.
Preporučeno
“Partneri Zapadnog Balkana sada imaju istorijsku priliku za učlanjenje u EU i prvi put njihova pristupna perspektiva ima najbolji vremenski okvir”, kaže se u ovom dokumentu čije je detalje prenio portal EUobserver.
“Sa snažnom političkom voljom, pružanjem pravih reformi i trajnim rešenjima sporova sa susjedima, Crna Gora i Srbija trebalo bi da budu spremne za članstvo do 2025. godine”, navodi se u tekstu.
U informaciji EUobserver-a koji se poziva na Nacrt izvještaja o napretku država Zapadnog Balkana u koji je imao uvid, navodi se takođe da je cilj EU da do 2025. godine Albanija, Bosna i Hercegovina, Makedonija i Kosovo ostvare značajan napredak na evropskom putu.
Što se Crne Gore tiče, kako piše, ona ne predstavlja nikakav problem za Evropsku uniju, ali problem predstavlja Kosovo. Kosovo je pristalo na demarkaciju granice sa Crnom Gorom, ali Priština sada odbija da poštuje sporazum, i EU traži da ovaj dogovor postignut prije dvije godine bude u potpunosti ispoštovan. Dok se to ne dogodi, građani Kosova neće moći da koriste mogućnosti koje bi im pružala vizna liberalizacija sa EU.
Očigledno je da se Evropska unija ponovo okreće Zapadnom Balkanu u punom kapacitetu, a dokaz za to je i što će od aprila izvještaji o napretku zemalja koje žele da uđu u EU, biti objavljivani češće nego do sada i u njima će biti naznačeni svi problemi koji, eventualno, usporavaju proces.
U dokumentu, čije detalje prenosi EUobserver, konstatuje se da Nacrt izvještaja o napretku zemalja Zapadnog Balkana označava značajnu promjenu u zvaničnom stavu EU nakon što je predsjednik Evropske komisije Zan Klod Junker još 2014. rekao da neće biti proširenja Unije u doglednoj budućnosti.
Eksperti Evropske komisije, međutim, upozoravaju da lokalni sporovi na Balkanu mogu odložiti ono što se naziva “ambicioznim” vremenskim okvirom.
“EU ne može i neće uvesti u svoje okrilje, prijemom država sa Balkana, bilateralne sporove. Zbog toga oni koji su zainteresovani za ulazak u EU moraju pod hitno riješiti sve nesuglasice”, kaže sagovornik Dnevnih novina.
Evropska komisija će tražiti da zemlje Balkana granična pitanja riješe međunarodnom arbitražom, na primjer u Hagu, i ističe da bi bilo koja presuda morala biti “obavezujuća, konačna” i “u potpunosti poštovana”.
U dokumentu o napretku država Zapadnog Balkana navodi se da je najteži spor nepriznavanje nezavisnosti Kosova od strane Srbije, i da bi “sveobuhvatna normalizacija odnosa između Srbije i Kosova u obliku pravno obavezujućeg sporazuma” bila ključna za perspektive ove dvije države na putu ka EU”. Izražava se, međutim, i bojazan da, “problemi Kosova prevazilaze Srbiju”.
Nova Junkerova agenda za Balkan, kako ističe EUobserver, biće formulisana za vrijeme bugarskog predsjedavanja EU, koje je počelo 1. januara. Unija će održati samit sa zapadnim Balkanom 18. maja u Sofiji, čime će biti obilježeno 15 godina od istorijskog samita u Solunu, kada je prvi put otvorena evropska perspektiva za region.
