Jedino vezuje ovu kakofoniju političkih činilaca je prirodno nezadovoljstvo opozicije vlašću. Da je riječ samo o nezadovoljstvu, moglo bi da bude i konstruktivno. Nažalost, ovdje je riječ o patološkoj mržnji prema DPS-u kao partiji i njenim čelnicima. A mržnja nikad nije – zdravi ujedinjujući faktor.
NEMOGUĆA MISIJA
Posljednji razgovori opozicije su dokazali da je široka saradnja nemoguća, upravo zbog tog opzicionog kanibalizma, koji s vremena na vrijeme na površinu iznosi salve uvreda između opozicionih partija. Uvreda, koje nekad mnogo gore zvuče nego ,,čašćavanja” koja razmjenjuju sa DPS. Ovim uvredama i bespoštednom unutrašnjom borbom, oni svom biračkom tijelu govore da se mire sa time da vlast ne mogu preuzeti na izborima, i da je jedino čemu se nadaju, što bolje pozicioniranje u budućem parlamentu, koje – ne treba zanemariti – srazmjerno uspjehu nosi i finansijsku dobit za partije.
Ideološke razlike su izrazite. Imamo DF, kao otvorenu etnonacionalističku i klerikalnu organizaciju, isključivu prema manjinama, dalje, Demokrate kao dominatno političko srpsku platformu, koja djeluje kao konfederacija različitih političkih djelatnika sa izraženom socijalno konzervativnom komponentom. Na kraju tu je i URA, koja želi da se pozicionira kao okosnica građanski orijentisane opozicije. Ove partije su često svjesne svoje neusklađenosti i svjesne činjenice da ne mogu da nađu zajednički jezik kada je u pitanju predizborna saradnja.
I nesposobni su da dogovore predizbornu saradnju, pa i minimum dogovora oko nenapadanja. Osvajanje vlasti u Budvi ih je do skoro držalo na okupu, ali kada je mržnju prema DPS-u, koja je bila kohezivni faktor, zamijenio goli interes dijeljenja kolača prilično izdašne budvanske opštinske kase – zscsrevsls jr međusobna lična mržnja i stranačka netrpelejivost.
IRACIONALNOST
Ovakva situacija u opoziciji indirektno je razlog sporijeg reformskog puta u Crnoj Gori. Vlast je sigurnija u sebe i na taj način, bez ozbiljnog opozicionog nadzornog rada, sklonija greškama.
Iracionalnost odbijanja saradnje sa vladsjućom elitom koju predvodi DPS ogleda se u nekoliko obrazaca ponašanja opozicije. Na primjer, svaka osoba koja napusti DPS dobrodošla je u redove opozicije – pod parolom “Ko hoće časno, nikad nije kasno” – koja služi za aboliranje od svake odgovornosti onih koji odluče da promijene dres. Što se dešava u hipotetičkom i gotovo nemogućem scenariju: u slučaju da svi članovi DPS-a pređu u redove opozicije – da li bi svi bili abolirani? Gubi li se takvim scenarijom smisao ovakvog rada ovih opozicionih partija?
U stvari, tako se bježi od suštinskog pitanja: ako je član DPS-a, koji je potencijalno nesavjesno radio, sebe iskupio napuštanjem partije, mogu li nam opozicioni političari onda podrobnije opisati – što je to u programu i strukturi DPS-a što je njima odbojnije od samog djelovanja pojedinaca u DPS?
Golim okom je vidljivo: jedan dio opozicije ima sa DPS, SD i manjinskim partijama više zajedničkih vrijednosti nego sa ostatkom opozicije, ali pod populističkim pritiskom odlučuje da ne pristane na saradnju koja bi odbokirala neke od procesa ključnih za nastavak puta ka EU.
Ta saradnja bi bila jako značajna za samu klimu unutar vlasti. Stavila bi pod kontrolu neke procese i širila društveni konsenzus oko nekih važnih pitanja za našu zajednicu.
DESTRUKTIVNI REFLEKS
Čini se da mnogi opozicioni lideri biraju liniju manjeg otpora i odlučuju se za jalovo bavljenje politikom. Ovakvo bavljenje politikom i saradnja sa neprirodnim partnerima mijenja i one zdrave djelove opozicije, inficirajući pritiskom okruženja (peer pressure) njihovo biračko tijelo, nesvjesno ih čineći podložnima za prihvatanje regresivnih i opskurnih političkih ideja i stavova.
Ovaj, u suštini antipolitički i destruktivni refleks, pokazatelj je beznađa u koje su stari politički kadrovi doveli opozicione partije u Crnoj Gori. Njegova krajnost bila je bojkot rada istitucija u prethodne četiri godine, koji je na prvom mjestu škodio parlamentarnom životu, a onda i samoj opoziciji.
Preporučeno
Sadašnji pozivi na bojkot prijete da i dalje obesmisle bavljenje politikom. Ali i da – paradoksalno – partijama na vlasti otvore vrata potpunoj kontroli svih političkih procesa u zemlji. Tako što im se time otvara prostor da na izborima izbore dvotrećinsku većinu i da se opozicione partije partije praktično samougase ukidanjem najvažnijeg izvora finansiranja.
Video