Zašto se Tramp okomio na Harvard i druge elitne američke univerzitete?

Tramp je univerzitetima takozvane Ajvi lige isporučio listu zahtjeva u zamjenu za državna sredstva na koja su se do sada oslanjali. Pošto su predsjednici tih elitnih obrazovnih ustanova Trampu rekli „ne“, administracija je zavrnula slavinu kako bi ih privolela da promjene odluku.

Bez najviše novca ostao je Harvard, najstariji univerzitet u zemlji. Zamrznuto im je 2,2 milijarde dolara subvencija i grantova.

CNN u svojoj analizi piše da Bijela kuća želi da razbije stubove na kojima počiva američko elitno društvo.

Predsjednik Harvarda Alan Garber odlučio je da ne popusti pred zahtjevima administracije, ističući da univerzitet ne treba da „preda svoju nezavisnost ili svoja ustavna prava“.

„Univerzitet koji je kroz istoriju više proizvodio predsjednike, nego što im je prkosio, tako je poreknuo jedan od najvažnijih sukoba između Trampa i neke institucije establišmenta“, navodi CNN.

Oni koji u svom pedigreu nemaju Ajvi ligu često se rugaju na račun snobizma najprestižnijih obrazovnih ustanova, čije diplome otvaraju vrata elitnih krugova, nedostižnih većini Amerikanaca, podseća CNN.

„Kada Tramp opisuje cijenjene akademce sa Kembridža kao levičarske aktiviste koji promovišu ‚vouk‘ politike u pitanjima rase i roda, on to ne radi u vakuumu. Milioni Amerikanaca se slažu s njim. Ankete pokazuju rastuće nepovjerenje u institucije visokog obrazovanja, posebno među republikancima“, napominje CNN.

Međutim, Trampov napad na najpoznatije fakultete prevazilazi pitanja koja će „uzbuditi“ njegovu političku bazu, dodaje CNN.

Administracija se okomila na vrhunske univerzitete kao dio širih napora da se uzdrmaju centri za koje se smatra da stoje iza liberalne moći, što uključuje i sudstvo, federalnu administraciju i medije.

Pošto je preoblikovao Republikansku partiju i Vrhovni sud, Tramp želi da svoju populističku ideologiju proširi i na visoko obrazovanje kako bi poljuljao sistem vrijednosti koji je u suprotnosti s njegovim MAGA uvjerenjem i na taj način zemlju usmjerio više udesno. Meta američkog predsjednika nijesu samo univerziteti, koji se u dijelu američke javnosti doživljavaju kao ljevičarski nastrojeni, već i studenti iz drugih zemalja.

CNN piše da je Trampova politika suzbijanja imigracije rasijala strah na kampusima. Naime, granična policija je neke studente privodila na ulicama, dok je stotinama drugih ukinuta viza zbog njihovih stavova, za koje je ocijenjeno da štete interesima američke spoljne politike.

Zahtjevi Bijele kuće pevazilaze kritike za antisemitizam na univerzitetima

Akademska zajednica je često optuživana da živi u svom izolovanom mjehuru, piše CNN i podsjeća na odgovor univerziteta povodom kritika da su protesti studenata zbog napada Izraela na Gazu prerasli u otvoreni antisemitizam. Odgovor je, kako se navodi, možda položio semestar, ali se pretvorio u političku katastrofu, dodaje CNN.

Republikanska predstavnica iz Njujorka, inače diplomirana na Harvardu, Eliz Stefanik, oštro se usprotivila dešavanjima na univerzitetima, što ju je učinilo jednom od zvijezda MAGA pokreta. Njena akcija iz 2023. godine rezultirala je ostavkom predsjednice Harvarda, Klodin Gej, a sada je tužila univerzitet.

„Ako pogledate fakultet, stalne profesore na svim ovim školama, oni su toliko van dodira sa američkim vrijednostima. Devedeset sedam procenata tih profesora su samoproklamovani demokrate, progresivci. Oni podržavaju ove radikalne, krajnje ljevičarske ideje i zaista uče studente antiamerikanizmu“, izjavila je Stefanik za Fox News.

Trampova administracija je koristila optužbe za antisemitizam kako bi pokrenula širi napad na univerzitete, kao i masovnu deportaciju.

Od Harvarda je zatraženo da spoljna komisija sprovede reviziju mnogih programa, škola i departmana unutar univerziteta, za koje se tvrdi da su „okaljani“ dokazima o antisemitizmu i drugim pristrasnostima.

Ali tu se lista zahtjeva ne završava. Od univerziteta se traži da obustave praksu različitosti, jednakosti i inkluzivnih programa, uključujući i smanjenje moći fakulteta. Traži se i prestanak zapošljavanja zasnovanog na rasi, religiji ili polu, kao i razbijanje studentskih protesta, grupa i klubova – uključujući i one koji podržavaju nezavisnost Palestine.

Bijela kuća je zatražila i istragu prethodnih protesta unutar kampusa, koji su organizovani nakon napada Hamasa na Izrael i odgovora Izraela u Gazi.

„Lista želja predstavlja neobičan pokušaj predsjednikove administracije da ostvari uticaj na nezavisne univerzitete“, navodi CNN.

Šta god da se desi, ide u korist Trampu. Ako univerziteti pokleknu, iz straha od gubitka milijardi dolara javnog finansiranja, Trampova moć se uvećava i on može tražiti još, vršeći dodatni pritisak. Ako mu se odupru, daju mu borbu koju rado vodi. A kada ga demokrate kritikuju i pruže podršku univerzitetima, tada staju na stranu onih koje milioni Amerikanaca doživljavaju kao ličnosti iz elitnog establišmenta koje veći dio zemlje ne voli.

MAGA pokret prezire Ajvi ligu

Prezir prema vrhunskim univerzitetima duboko je ukorijenjen u MAGA pokretu, piše CNN i dodaje da je taj prezir možda najizraženiji upravo među diplomcima Ajvi Lige, poput Eliz Stefanik i potpredsjednika Džej Di Vensa.

„Oni često djeluju kao da pokušavaju da se iskupe pred glasačima zbog svog elitnog obrazovanja“, navodi CNN.

Na Nacionalnoj konferenciji o konzervativizmu 2021. godine, Vens, diplomac Pravnog fakulteta na Jejlu, u govoru o kampanji protiv „veoma neprijateljskih institucija“, rekao je: „Ako neko od nas želi da učini nešto za svoju zemlju i ljude koji u njoj žive – moramo pošteno i agresivno da napadnemo univerzitete u ovoj zemlji“.

Tokom prošlogodišnje kampanje, Tramp je kritikovao univerzitete za koje je tvrdio da su prepuni „marksističkih manijaka“.

„To je providan pokušaj da se promijeni ono što se uči, ono što se govori u našim učionicama, ono čemu učimo svoje studente – kako bi se osiguralo da su jedine stvari koje se zaista mogu reći na univerzitetskim kampusima upravo one koje Trampova administracija želi da čuje i da im se prenesu“, izjavio je profesor Pravnog fakulteta na Harvardu.

Odgovor fakulteta – jedni poklekli, drugi se odupiru

Harvard je bio prvi elitni univerzitet koji se suprotstavio zahtjevima Bijele kuće. Pored toga što im je ukinuo sredstva, Tramp je u utorak zaprijetio da će oporezivati Harvard kao da je politički entitet.

„Ne treba se povinovati vladi koja je protivzakonita“, rekao je bivši ministar finansija i bivši predsjednik Harvarda Lari Samers.

Kolumbija Univerzitet

Kolumbija je bila među prvim univerzitetima koji su se našli na meti Trampove administracije, pošto je 7. marta objavljeno da vlada povlači 400 miliona dolara federalnih grantova i ugovora. Kao razlog je navedena nesposobnost uprave da zaustavi antisemitizam koji je narastao tokom protesta na kampusu prošle godine.

Bijela kuća je u drugom pismu istakla da želi da vidi konkretne promjene, uključujući da ustanova sprovede disciplinske postupke, uvede pravila za proteste, zabrani nošenje maski u svrhu skrivanja identiteta, uvede odgovornost za studentske grupe, ojača sopstvene bezbjednosne službe i izvrši reviziju programa na studijama Bliskog istoka i politike prijema studenata.

Univerzitet iz Njujorka je dvije sedmice kasnije predstavio akcioni plan za promjene, koje, kako se čini, izlaze u susret zahtjevima administracije. Upravni odbor je podržao te promjene, navodeći da su u skladu sa vrijednostima i misijom škole.
„Članovi naše zajednice, kao i spoljne zainteresovane strane, izrazili su zabrinutost zbog različitih pitanja kao što su antisemitizam, diskriminacija, uznemiravanje i pristrasnost. Ozbiljno shvatamo te zabrinutosti i posvećeni smo stvaranju boljeg okruženja na kampusu“, navodi se u saopštenju Upravnog odbora. Federalne agencije su predložene promjene opisale kao „pozitivan prvi korak“.

Nakon što je Bijela kuća objavila ukidanje sredstava Harvardu, predsjednica Kolumbije, Kler Šipman, izjavila je da univerzitet nastavlja „diskusiju u dobroj vjeri“ sa Trampovom administracijom. Dodala je da nikakav dogovor nije postignut i da će Kolumbija odbiti bilo kakvu „nasilnu orkestraciju“ u kojoj bi vlada „diktirala šta ćemo da predajemo, istražujemo, koga ćemo da zapošljavamo, ili da od nas traži da se odreknemo svoje nezavisnosti i autonomije kao obrazovne ustanove“.

Stenford Univerzitet

Ovaj univerzitet iz Kalifornije je među onima za koje je Ministarstvo prosvjete saopštilo da su pod istragom zbog „antisemitske diskriminacije i uznemiravanja“. Zvaničnici univerziteta podržali su odluku Harvarda da se suprotstavi Bijeloj kući.

„Snaga univerziteta počiva na ulaganjima države, a ne na kontroli od strane vlasti“, izjavio je predsjednik Stenforda, Džonatan Levin.

„Vrhovni sud je to prepoznao još prije mnogo godina kada je artikulisao osnovne slobode univerziteta kroz Prvi amandman – kao sposobnost univerziteta da odlučuje ko predaje, šta se predaje, kako se predaje i ko se prima na studije“, dodao je Levin.

Prinston Univerzitet

Predsjednik Prinstona, Kristofer Ejsgruber, izjavio je da „Prinston stoji uz Harvard“ i poručio svima da pročitaju pismo predsjednika Harvarda u cijelosti.

Trampova administracija suspendovala je ovom univerzitetu 210 miliona dolara namijenjenih za istraživačke grantove, sve zbog optužbi za antisemitizam na kampusu.

Ti grantovi za istraživanja dolazili su od strane NASA-e, Ministarstva odbrane i Ministarstva energetike. Ministarstvo trgovine je prošle sedmice saopštilo da će Prinston ostati bez još oko četiri miliona dolara za programe istraživanja klime.

Prije nego što su sredstva ukinuta, Ejsgruber je poteze Trampove administracije nazvao „najvećom prijetnjom američkim univerzitetima još od pedesetih godina“ i progona koji je sprovodio Džozef Makarti.

Kornel Univerzitet

Kornel univerzitet u državi Njujork prošle sedmice je ostao bez više od milijardu dolara federalnog finansiranja, dok je zamrznuto i 790 miliona dolara namijenjenih za Nortvestern univerzitet u blizini Čikaga. Administracija je saopštila da je finansiranje obustavljeno zbog istraga koje se odnose na diskriminaciju u programima i aktivnostima koje se finansiraju iz federalnih sredstava.

Nijedan univerzitet nije bio zvanično obaviješten da im se sredstva ukidaju, sve dok to nisu objavili mediji.

„Od saveznih zvaničnika aktivno tražimo informacije kako bismo saznali na čemu se ove odluke zasnivaju“, saopštili su sa Kornela.

Nortvestern je naveo da u potpunosti sarađuje u istrazi koju sprovode Kongres i Ministarstvo prosvjete.