Video
Crna Gora krajem juna očekuje dobijanje Izvještaja o ispunjenosti privremenih mjerila u poglavljima 23 – pravosuđe i temeljna prava i 24 – pravda, sloboda i bezbjednost i u tom cilju Vlada je usvojila set zakona za koje očekuje većinsku podršku u parlamentu.
KOMPROMIS
DPS obećava glas za ova zakonska rješenja, ali uz uslove koji su na fonu ostvarivanja EU agende i koji će garantovati zaštitu ustavno-pravnog poretka.
Kompromis dvije partije je jučerašnjim oglašavanjem nagovijestio i šef Poslaničkog kluba PES-a i kopredsjedavajući Odbora za sveobuhvatnu izbornu reformu Vasilije Čarapić koji je pozvao Vladu da povuče odluku o prinudnoj upravi od prije dva mjeseca koja ne proizvodi nikakvo dejstvo.
“Neophodno je prekinuti blokadu rada Odbora za sveobuhvatnu izbornu reformu i u tom pravcu sam predložio Vladi da stavi van snage odluku o uvođenju odbora povjerenika u Šavniku, ukoliko je to uslov opozicije za dalji nastavak rada Odbora. Ova odluka se svakako ne primjenjuje, a nakon što predsjednik države nije raspisao izbore po stupanju na snagu iste, smatram da je i izgubila svoj smisao”, naveo je Čarapić na mreži Iks.
On je poručio da Odbor za sveobuhvatnu izbornu reformu mora da bude funkcionalan jer je to, priznaje, preduslov za dalje evropske integracije.
“Problem Šavnika se lako može riješiti ukoliko politički subjekti pokažu više hrabrosti i naprave pošteni politički dogovor o izlasku iz ove krize”, kazao je Čarapić.
Da bi se u Crnoj Gori nastavili zdravi demokratski procesi neophodno je, istakao je Čarapić, da ovo skupštinsko tijelo, ali i Odbor za praćenje primjene sporazuma o uslovima za održavanje popisa nastave svoj rad i okončaju ga u skladu sa zadatim ciljevima.
“Da bi se došlo do progresa po pitanjima popisa i izborne reforme, neophodno je da partije pokažu isti onaj kapacitet za konstruktivnost koja je postojala na početku ovih procesa. Tako, u kontekstu popisa neophodno je da se bez odlaganja kompletira komisija za praćenje uspostavljanja softvera za provjeru podataka prikupljenih tokom popisa stanovništva, kako bi se u cjelosti ispoštovao sporazum i kako bi što prije došli do relevantnih podataka od značaja za svaki dalji društveni proces”, naveo je Čarapić.
Poručuje da građani ne smiju biti taoci političkih dogmi, a da opozicija i vlast moraju da se dogovaraju o pitanjima koja se tiču i jednih i drugih.
“Vrijeme je da se vratimo u okvire zdravog političkog djelovanja jer samo tako možemo da dodajemo novu vrijednost našem društvu”, zaključuje Čarapić.
PODRŠKA
Poslanik DPS-a i član Odbora za sveobuhvatnu izbornu reformu Nikola Rakočević pozdravio je odluku Pokreta Evropa sad da inicira pitanje povlačenja prinudne uprave u Šavniku.
“Na taj način će se otkočiti rad Odbora. Povlačenje odluke je trebalo da se desi i ranije, ali za političku zrelost nikada nije kasno. Ovakav potez bi bio značajan i za građane Šavnika i Crne Gore”, ocijenio je Rakočević na konferenciji za medije te partije.
Predstavnici opozicionih parlamentarnih partija prijetili su izlaskom iz Odbora za sveobuhvatnu izbornu reformu ukoliko Vlada ne povuče odluku o prinudnoj upravi za koju ocjenjuju da nema utemeljenja u pravu i zakonu. Više puta su poručili da su spremni da sjednu za sto, ali sa čvrstim stavom da razgovora i kompromisa nema ukoliko se ne ispoštuje njihov zahtjev.
Iako se očekivalo da premijer Milojko Spajić inicira politički dijalog, on je, nakon upozorenja iz ambasada Sjedinjenih Američkih Država i Velike Britanije da u Šavniku treba stvoriti uslove da se završi izborni proces koji traje od oktobra 2022. godine, ipak odlučio da prepusti parlamentu traženje modela za izlazak iz bezakonja u kom funkcioniše ova opština.
Stoga je Čarapić inicirao dijalog predstavnika parlamentarnih partija, ali van matičnog odbora, a prvi i jedini sastanak sa ciljem pronalaženja modela kojim bi se razriješila politička kriza u Šavniku dogodio se 29. aprila. Od tada je pitanje ove opštine na sjeveru zapostavljeno, da bi se ponovo aktuelizovalo sedmicu uoči razmatranja i glasanja za zakone koji su potrebni za dobijanje IBAR-a.
Političku situaciju dodatno komplikuje netrpeljivost na relaciji Vlada – prosrpske partije koje uslovljavaju podršku Spajiću usvajanjem prijedloga rezolucije o genocidu u Jasenovcu najkasnije do kraja juna.
Poslanik DPS-a Andrija Nikolić, prije dva dana, pozvao je premijera, da, kako je rekao, odbije ucjene lidera Nove srpske demokratije (NSD) i predsjednika Skupštine Andrije Mandića i Demokratske narodne partije (DNP) Milana Kneževića i kazao da će u tom slučaju imati podršku DPS za izglasavanje zakona za IBAR.
“Rezolucija o genocidu u Jasenovcu je kukavičje jaje koje je Aleksandar Vučić podmetnuo Crnoj Gori da bi zaustavio njen put u EU. Pozivamo Milojka Spajića da odbije ucjene Mandića i Kneževića i da ne ulazi u rizik rušenja evropske budućnosti Crne Gore – imaće našu podršku za izglasavanje zakona za IBAR”, napisao je Nikolić na mreži Iks.
IZBORNA SAGA
Vlada se, povodom poziva iz DPS-a i inicijative poslanika PES-a Vasilija Čarapića, juče nije oglašavala. Pobjeda je pokušala da dobije odgovor od ministra javne uprave Maraša Dukaja kako će se postaviti prema zahtjevu o povlačenju prinudne uprave, ali on nije odgovarao na telefonske pozive.
Pravni i izborni haos u Šavniku traje od oktobra 2022. godine, od kada je propalo devet pokušaja izlaska na biračka mjesta u zgradi Opštine i selu Kruševice jer članovi biračkih odbora iz koalicije „Za budućnost Šavnika“ nijesu dozvoljavali pojedinim građanima da glasaju zato što, kako su tvrdili, ne žive u toj opštini.
Posljednji takav prekid glasanja desio se u decembru iste godine i već 15 mjeseci vlada kriza koja je ishodovala, prvobitno, nezakonitim uvođenjem prinudne uprave, a zatim i većinskom podrškom lokalnih odbornika za skraćenje već isteklog mandata šavničkom parlamentu. Vlada je, zatim, povukla odluku o formiranju odbora povjerenika „kako ne bi došlo do objavljivanja dva pravna akta koja na različite načine uređuju isto pitanje“.
Na ove nezakonitosti uslijedila je odluka predsjednika Jakova Milatovića da ne raspiše izbore, već zatraži da se okončaju započeti.
Isti potez je povukao samo nekoliko dana kasnije nakon što je Vlada napravila pravni manevar, aktivirala povučenu odluku i zvanično uvela prinudnu upravu u opštini na sjeveru.
Milatović je ponovo konstatovao da novi izbori u tom gradu ne mogu biti raspisani jer bi to, kako je ocijenio, značilo narušavanje pravnog poretka.
U oba slučaja Milatović se pozvao na Zakon o lokalnoj samoupravi kojim je propisano da mandat Skupštine opštine traje četiri godine i da joj on može prestati prije isteka vremena na koje je izabrana, raspuštanjem ili skraćenjem mandata.
Preporučeno
S obzirom na to da je mandat SO Šavnik prestao 2022. godine, te da od tada traje izborni ciklus u tom gradu, ocjena pravnog tima predsjednika države je da je zakonski nemoguće raspisati nove izbore, već da treba stvoriti uslove da se postojeći okončaju.
