To je, zapravo, najvažniji okvir u kojem se tivatki samit može čitati. Ne kao lokalni događaj koji Crna Gora pokušava da predstavi većim nego što jeste, ali ni kao rutinski regionalni skup bez ozbiljne političke težine. Tivat će 5. juna biti mjesto na kojem će EU, makar simbolički, pokušati da pokaže da politika proširenja prema Zapadnom Balkanu nije zaboravljena.
SAMIT KOJI NIJE NASLOVNA SENZACIJA, ALI JESTE EVROPSKI SIGNAL
Američka agencija AP objavila je tekst o turneji predsjednika Evropskog savjeta Antonija Košte po Zapadnom Balkanu, uoči samita u Crnoj Gori. AP navodi da Košta regionalnim liderima šalje poruku da je proširenje EU realno i strateški važno, posebno u trenutku kada se Evropa suočava sa geopolitičkim i bezbjednosnim izazovima. U istom tekstu Crna Gora i Albanija označene su kao zemlje koje su najdalje odmakle u reformama na evropskom putu.
Sličan ton dolazi i iz Brisela. Evropski savjet najavio je da će Košta 5. juna kopredsjedavati Samitom EU – Zapadni Balkan u Tivtu, pod temom „zajednički prosperitet i stabilnost Evropske unije i Zapadnog Balkana“. U fokusu će biti proširenje, postepena integracija, regionalna saradnja, bezbjednost i stabilnost.
BRISEL, AP I ANSA: PROŠIRENJE SE VRAĆA KAO GEOPOLITIČKA TEMA
Italijanska ANSA ide korak dalje i prenosi Koštinu poruku da je proširenje „neophodnost za Evropu“, a ne samo politička ponuda zemljama kandidatima. U toj formulaciji nalazi se i suština novog evropskog jezika prema regionu. Zapadni Balkan se više ne tretira samo kao prostor koji čeka na EU, već kao prostor bez kojeg ni evropska stabilnost nije potpuna.
U tom smislu, samit u Tivtu dolazi u važnom trenutku i za Crnu Goru. Država koja već godinama sebe predstavlja kao najbližu narednu članicu EU sada dobija scenu na kojoj se ta ambicija može politički potvrditi, ali i testirati. Jer jedno je biti favorit u briselskim izjavama, a drugo je održati ritam reformi, zatvoriti pregovaračka poglavlja i izbjeći da evropska agenda ostane samo lijepa diplomatska priča.
Evropski specijalizovani portali samit vide upravo kroz tu prizmu. European Western Balkans ranije je objavio da su predsjednik Crne Gore Jakov Milatović i predsjednik Evropskog savjeta Antonio Košta pozvali lidere na samit u Tivtu, uz poruku da tema zajedničkog prosperiteta i stabilnosti pokazuje obnovljeni politički zamah politike proširenja.
TIVAT KAO POZORNICA ZA VELIKO PITANJE: DA LI EU ZAISTA OTVARA VRATA BALKANU?
Dakle, zapadni medijski odjek zasad nije spektakularan, ali jeste relevantan. Tivat se ne pojavljuje kao velika dnevna tema u vodećim evropskim novinama, ali se pojavljuje tamo gdje se evropska politika najprije registruje, u agencijama, zvaničnim agendama, briselskim saopštenjima i specijalizovanim portalima koji prate proširenje.
Za Crnu Goru je to dovoljno da samit ima političku težinu. Ne zbog toga što će jedan dan Tivat biti u svim evropskim naslovima, nego zato što će se u malom primorskom gradu otvoriti veliko evropsko pitanje – da li je proširenje ponovo stvarna politika ili samo poruka koja dobro zvuči u govorima evropskih zvaničnika.
Odgovor se, naravno, neće dobiti samo na samitu. Ali činjenica da se u Tivat slivaju evropske delegacije, diplomatski letovi, regionalni lideri i stotine predstavnika medija pokazuje da Crna Gora tih dana neće biti samo domaćin protokolarnog događaja. Biće pozornica na kojoj EU pokušava da obnovi vjeru Zapadnog Balkana da evropska vrata nijesu samo odškrinuta na papiru.
Preporučeno
Video