Video
Na tematskoj sjednici Upravnog odbora održanoj danas, koju je vodio predsjednik Privredne komore Vlastimir Golubović, prezentovane su komorske analize koje se odnose na poslovanje crnogorske privrede tokom pandemije COVID-19, te posebni dokumenti koji tretiraju sivu ekonomiju i poresko opterećenje troškova rada.
Prema riječima potpredsjednice Privredne komore dr Nine Drakić, Analiza poslovanja crnogorske privrede tokom pandemije, pored makroekonomskih podataka uključila je i istraživanje sprovedeno među privrednicima.
“Velika većina privrednika, njih 81 odsto, istakla je da su tokom 2020. godine zabilježili pad prihoda”, navela je Drakić.
Preporuke iz Analize su: revidirati i proširiti spisak ugroženih djelatnosti; nastaviti subvencionisanje zarada; povećati limit državne pomoći; privrednim subjektima koji zakupljuju prostore od privatnih lica obezbijediti subvencije od 10 eura po m2 ; umanjiti naknade za nacionalne parkove, za zakupe prostora na graničnim prelazima, naknade za lučke usluge, naknade komunalnim preduzećim koje plaćaju RAE; sagledati mogućnost osnivanja Garantnog fonda; obezbijediti povoljne kreditne linije kod IRF-a i poslovnih banaka za likvidnost i obrtna sredstva;
“Neophodno je uvesti apsolutni moratorijum na kredite cjelokupnoj privredi do 30.06.2022. godine. Takođe, ukoliko ne dođemo do brzih kredita za likvidnost dobar dio privrede će imati značajne probleme”, kazao je predsjednik Komore Vlastimir Golubović.
Visoko poresko opterećenje troškova rada 64 odsto anketiranih privrednika je navelo kao glavno ograničenje u poslovanju, dok 43 odsto ističe visoke poreze i dažbine na državnom/lokalnom nivou.
Lokalnim samoupravama je preporučeno da oslobode privredne subjekte obaveze plaćanja poreza na nepokretnosti i dijela opštinskih taksi u periodu zabranjene ili ograničenja obavljanja djelatnosti.
“Nedopustivo je da fabrike za proizvodnju hrane u ovim okolnostima plaćaju porez na nepokretnosti po stopi od 1 odsto, kao što je u Nikšiću”, ocijenio je Đorđije Goranović, MI „Goranović“.
Takođe, privrednici traže da se realizuju dugoročne mjere iz trećeg paketa koje imaju razvojni karakter a oni oslobode obaveze plaćanja poreza na dobit u slučaju reinvestiranja.
“Privreda se mora relaksirati poreskih obaveza kako bi se ta sredstva reinvestirala, a što bi doprinijelo razvoju crnogorske ekonomije”, naveo je Predrag Perković, Crnogorski Telekom.
On je istakao važnost što skorijeg formiranja digitalne koalicije kao nosioca digitalne transformacije društva, kao i uspostavljanja Naučno-tehnološkog parka koji će doprinijeti razvoju ICT sektora.
Žarko Burić, Normal Company, smatra da će ovu godinu obilježiti veći pad u građevinarstvu nego prethodne tokom koje su završavani ranije započeti projekti. Pozvao je da se umanje porezi za hotele od četiri i pet zvjezdica koji su povećani u Podgorici tokom pandemije.
Najčešći pokretači sive ekonomije su visoki porezi i parafiskalni nameti, kazao je direktor Sektora za analize i istraživanja Miljan Šestović, prezentujući Analizu koja se odnosila na sivu ekonomiju i poresko opterećenje troškova rada. On je naveo da, poatrajući istraživanja, siva ekonomija čini 30 odsto BDP-a u Crnoj Gori, Srbiji i Bosni i Hercegovini, te da je zastupljena u više sektora i na tržištu rada.
“Smanjenje fiskalnih opterećenja po osnovu rada je impuls za prelazak iz neformalnog u formalno poslovanje. Neophodno je intenzivirati aktivnosti u borbi protiv sive ekonomije, što je preduslov proširenja poreske osnovice i povećanja poreskih prihoda”, rekao je Šestović, dodajući da je potrebno jačati kapacitete inspekcijskih organa i aktivno raditi na unapređenju tzv “poreskog morala” u društvu.
Predsjednik Skupštine Privredne komore Vojo Banović ocijenio je tokom diskusije dugoročno štetnim da se dobit državnih kompanija uplaćuje u budžet Crne Gore.
“To donosi samo kratkoročne koristi državi, a na duži rok štete, jer će se to odraziti na smanjenje investicionih aktivnosti kompanija”, kazao je Banović, što je potencirao i Vojin Žugić iz kompanije Stadion d.o.o.
Ocijenjeno je da se mora naći model za generisanje povećane potrošnje u cilju oporavka ekonomije, dok će najavljeno povećanje akciza na alkoholna pića i sokove dovesti do njenog smanjenja uz rizik od rasta sive ekonomije.
Preporučeno
Privrednici traže da se planski i ubrzano pristupi masovnoj imunizaciji stanovništva, jasno i na vrijeme definišu rokovi za otvaranje granica i uslovi za ulazak turista, te da budu uključeni i pruže doprinos donosiocima odluka prilikom donošenja epidemioloških mjera.
